Sống Hòa Hợp Với Giá Trị Cốt Lõi Của Bản Thân

giá trị cốt lõi
9 minutes read

“Trưởng thành là khi bạn nhận ra đâu là điều bản thân coi trọng nhất. Kỳ lạ là chỉ có tương đối ít người đạt đến mức độ này của sự trưởng thành. Dường như họ chưa bao giờ thực sự dừng lại để xem xét đâu là những điều có giá trị đối với họ.” 

—Eleanor Roosevelt

Khi giá trị cốt lõi chưa được định hình

Tôi quyết định đi làm trở lại sau khi sinh con đầu lòng. Vẫn công việc đó, vẫn vị trí đó và vẫn là những vấn đề đó. Dù biết rõ bản thân không hề yêu thích công việc này, tôi vẫn quay trở lại đi làm vì mọi người nghĩ như thế sẽ tốt cho tôi. 

Tôi sợ ánh mắt phán xét của người khác khi chỉ ở nhà trông con và ăn bám vào chồng. Đi làm trở lại ít ra cũng giúp tôi có một công việc với mức lương tháng ổn định, hàng ngày diện những bộ cánh ra dáng “công sở” và thi thoảng “hãnh diện” trả lời “bận lắm” khi trò chuyện với người khác. . 

Tôi lầm tưởng đi làm trở lại sẽ khiến bản thân “có giá” hơn trong mắt mọi người. Nhưng tất cả chỉ là câu chuyện xa vời của ai khác chứ không phải của tôi. 

Cho đến khi chạm ngưỡng 30, tôi mới bắt đầu dừng lại để học cách trưởng thành. Ngồi lại với chính mình, nhìn lại những gì đã trải qua, tôi lờ mờ nhận ra những điều quan trọng trong cuộc sống. Những câu hỏi luôn trở đi trở lại trong những khoảnh khắc phản tư này thường bắt đầu với “What if”. 

Sẽ ra sao nếu ngày mai tận thế, bạn sẽ làm gì để tận hưởng ngày cuối cùng của cuộc đời và tận hưởng với ai? 

Sẽ ra sao nếu bạn bước ra khỏi vùng an toàn của bản thân, làm những việc chưa bao giờ làm, sống cuộc đời bạn chưa từng sống? 

Sẽ ra sao nếu bạn dám sống thật với chính mình, với cả những khiếm khuyết bạn không bao giờ muốn bộc lộ với bất kỳ ai?

Hành trình ghi chép và nghiên cứu khiến tôi phát hiện ra nhiều điều đáng sợ nhưng đáng quý. Tôi đã luôn sống với những giấc mơ và kỳ vọng của người khác. Tôi chỉ sống sao để mọi người hài lòng. Tôi cố gắng để nhận về những lời khen ngợi cho con người thực chất không phải là tôi. Tôi không biết bản thân là ai và muốn trở thành ai trong cuộc đời này. 

Mỗi chúng ta khi đến với thế giới này đều chỉ có một quỹ thời gian giới hạn. Dù giàu hay nghèo, tài sản thời gian bạn có gần như là bằng nhau. Cứ cho là bạn có thể sống thọ đến 100 tuổi. Bạn đã mất khoảng 50 năm dành cho việc ăn, ngủ, vệ sinh cá nhân và khoảng thời gian thơ ấu. 

Sẽ ra sao nếu trong 50 năm còn lại, bạn vẫn tiếp tục mơ hồ về bản thân mình và không biết đâu là người mình thực sự muốn trở thành?

Không có những giá trị dẫn đường, bạn sống mà không biết điều gì là quan trọng với bản thân. “Mải mê đuổi bướm bắt hoa” khiến bạn dần lãng quên mục đích sống. Bạn có thể kết thúc cuộc đời khi sống theo kỳ vọng hay mong muốn của người khác, hoặc với những điều mà bạn tự huyễn hoặc bản thân. “Cuộc đời của bạn có vẻ hào nhoáng bề ngoài nhưng thực chất là rỗng tuếch ở bên trong”. 

Tại sao giá trị cốt lõi lại quan trọng?

Giá trị cốt lõi là một điều gì đó khá trừu tượng, đối với bản thân tôi. Ban đầu, khi dấn thân tìm hiểu, thuật ngữ này làm tôi chán nản vì quá mơ hồ, không rõ ràng. Tuy nhiên, việc tò mò tại sao bốn chữ này lại được nhắc đến liên tục trong văn hóa doanh nghiệp và cá nhân đã giữ tôi lại và giúp tôi tiến xa hơn. 

Dành thời gian đọc và tìm hiểu đủ lâu, soi chiếu vào chính mình, tôi hiểu được tầm quan trọng của giá trị cốt lõi đối với cuộc sống của mỗi chúng ta. Nếu bạn có một hệ giá trị cho bản thân, bạn sẽ:

  • Sống có mục đích
  • Tự nhận thức cao độ về bản thân
  • Định hướng khi khó khăn
  • Đưa ra những quyết định quan trọng trong cuộc đời
  • Thiết lập ranh giới cá nhân lành mạnh 
  • Tập trung và loại bỏ xao nhãng trong cuộc sống 
  • Kiến tạo sự nghiệp phù hợp với hệ giá trị 
  • Thêm tự tin, thêm động lực trong cuộc sống
  • Nâng cao lòng tự trọng
  • Tận hưởng cuộc sống hạnh phúc, viên mãn

7 bước sống hài hòa với giá trị cốt lõi 

Để sống hài hòa với giá trị cốt lõi, bạn có thể thực hành theo 7 bước sau đây:

  1. Viết ra danh sách các giá trị cốt lõi của bạn.
  2. Chọn một giá trị cốt lõi để thực hành.
  3. Đặt mục tiêu phù hợp với giá trị cốt lõi đó. 

Một vài ví dụ:

Nếu bạn chọn giá trị tự do, bạn có thể đặt ra những mục tiêu như:

  • Xây dựng sự nghiệp tự do, làm công việc mình yêu thích, ở bất kỳ nơi đâu bạn muốn, tự do khám phá, thử nghiệm mọi điều mới mẻ trong cuộc sống
  • Làm chủ bản thân và làm chủ thời gian
  • Thể hiện bản thân như vốn có, sống thật với những giá trị của mình

Nếu bạn chọn giá trị sức khỏe, bạn có thể đặt ra những mục tiêu như:

  • Tiêu thụ thức ăn nhiều dinh dưỡng, có lợi cho sức khỏe
  • Tập thể dục mỗi ngày
  • Dành thời gian cho những người bạn yêu thương
  • Tránh những thói quen có hại cho sức khỏe như uống rượu, hút thuốc, ăn đồ ăn nhanh, uống nước có gas,…
  1. Hành động hướng đến mục tiêu. Nghĩ về những hành động cụ thể để biến mục tiêu thành hiện thực.
  2. Trải nghiệm những lợi ích về thể chất và tinh thần mà giá trị đó mang lại cho bạn. Ghi chép, phản tư, nhìn nhận, đánh giá. Nếu giá trị mang lại những lợi ích cho bạn, chắc chắn chúng sẽ tạo ra động lực to lớn để bạn tiếp tục sống với những giá trị của mình. Ngược lại, bạn có thể loại bỏ giá trị đó ra khỏi cuộc sống của bạn nếu nó không phù hợp.
    Sau một tuần, một tháng, hãy dành 10-15 phút để đánh giá việc thực hành giá trị của bạn. Những câu hỏi bạn có thể sử dụng như:
  • Giá trị này đến với tôi một cách tự nhiên?
  • Giá trị này có phù hợp với tôi?
  • Giá trị này có thúc đẩy hành vi tích cực?
  • Giá trị này có thúc đẩy các mối quan hệ tích cực?
  • Giá trị này có kiến tạo cuộc sống hạnh phúc và cải thiện tình trạng sức khỏe?
  • Giá trị này có cải thiện khả năng tài chính?Có nên xóa, thêm hay điều chỉnh giá trị này không?
  1. Tiến hành cập nhật danh sách giá trị cốt lõi của bạn khi đã đánh giá xong.
  2. Lựa chọn giá trị tiếp theo và tiếp tục các bước phía trên.

Những bước này nghe có vẻ đơn giản nhưng thực chất không dễ dàng. Bạn có thể phải bước ra khỏi vùng an toàn của bản thân, làm những việc bạn chưa từng làm trước đó. Thậm chí, có thể phải từ bỏ cả sự nghiệp mà bạn đã dành cả tuổi thanh xuân để gây dựng hoặc chọc giận một số người bạn thực sự quan tâm. 

Nhưng nếu không làm những việc đó, sẽ không có cách nào để bạn có thể sống là chính mình, với những giấc mơ và hoài bão của mình. Ngược lại, nếu đủ can đảm chấp nhận thử thách, bạn có thể phát hiện ra những điều đẹp đẽ bấy lâu nay bản thân chưa từng trải nghiệm. Có thể, bạn sẽ ước gì mình làm vậy sớm hơn. Bạn nhẹ nhõm, an yên, hạnh phúc trong trải nghiệm mới mẻ bạn vừa có được. 

Bạn có thể sử dụng một bảng theo dõi những giá trị của bản thân để xây dựng mục tiêu, tạo kế hoạch, nhìn nhận và đánh giá thường xuyên như dưới đây.

FAQs – Câu hỏi thường gặp

Đó là giá trị bạn mong muốn nhưng không đại diện cho con người bạn?

Dù bạn muốn giá trị “Tối giản” có trong danh sách của mình, nhưng bản thân bạn không thể thực hiện những hành động hướng tới một lối sống tối giản, hãy mạnh dạn gạt bỏ ra khỏi danh sách. Giá trị cốt lõi giúp chúng ta tự nhận thức sâu sắc về bản thân và chấp nhận bản thân như vốn có. Chứ không phải, chúng hiện diện để chúng ta cố gắng trở thành một người chúng ta không phải. 

Đương nhiên, bạn hoàn toàn có thể hướng bản thân tới những giá trị tốt đẹp hơn và thực hiện chúng, nhưng nếu bạn đã thực sự cố gắng, thử nghiệm, đánh giá, cải tiến mà không có hiệu quả, chúng ta vẫn còn nhiều giá trị khác để theo đuổi và kiến tạo một cuộc sống mơ ước theo cách riêng của mình.

Có những giá trị tốt hơn những giá trị khác?

Theo Mark Manson, có những giá trị sẽ tốt hơn những giá trị khác. Ví dụ như giá trị dựa trên cảm xúc sẽ không tốt bằng những giá trị dựa trên bằng chứng, giá trị mang tính xây dựng sẽ tốt hơn giá trị mang tính phá hủy, giá trị có thể kiểm soát tốt hơn giá trị không thể kiểm soát.

Ví dụ về giá trị không tốt có thể là:

  • Luôn muốn là trung tâm của sự chú ý
  • Thống trị người khác bằng bạo lực
  • Muốn được yêu thích bởi tất cả mọi người
  • Giàu có bằng mọi giá

Ví dụ về giá trị tốt có thể là:

  • Tò mò
  • Sáng tạo
  • Thật thà
  • Cho đi nhiều hơn nhận lại
  • Tự lực
  • Hành động vì lợi ích của người khác
  • Tận tâm
Bạn nên có bao nhiêu giá trị cốt lõi?

Theo tôi, 5 giá trị là con số phù hợp để bạn sử dụng làm định hướng cho cuộc đời mình. Nhiều quá có thể khiến bạn khó đưa ra những quyết định hài hòa giữa tất cả các giá trị bạn nắm giữ. Còn nếu bạn có thể đưa ra một danh sách ít hơn 5, đó là một điều đáng quý.

Làm gì khi xung đột giá trị?

Xem xét mọi khía cạnh của cuộc sống dưới góc nhìn của những hệ giá trị bạn đã lựa chọn, đâu là vấn đề bạn đang phải đối mặt? Nơi làm việc của bạn đầy rẫy chính trị công sở và sự không công bằng. Bạn không thoải mái vì xung đột với giá trị công bằng và đạo đức bạn theo đuổi?

Bạn không biết xử trí ra sao với một người thân của mình vì họ quá độc hại, giá trị tự do và tự trọng của bạn bị coi nhẹ khi tiếp tục mối quan hệ với họ?

Công việc hiện tại khiến bạn rời xa gia đình quá nhiều, chúng đi ngược lại với giá trị gia đình mà bạn luôn dành ưu tiên hàng đầu? 

Đâu là những xung đột bạn đang có? Nhận biết được vấn đề của mình đến từ xung đột với giá trị nào là một bước tiến quan trọng trong việc giải quyết vấn đề. Bởi nếu bạn nhận diện sai vấn đề, bạn sẽ không thể đưa ra giải pháp cho vấn đề đó. 

Tiếp theo, hãy brainstorm những phương án phù hợp và khả thi nhất để giải quyết vấn đề hiện tại và sống trọn vẹn với những giá trị của mình.

Ra quyết định nhờ giá trị cốt lõi?

Hiểu được giá trị cốt lõi của bản thân là gì và thứ tự ưu tiên của chúng sẽ khiến bạn ra quyết định dễ dàng hơn. Hãy giữ cho mình một danh sách giá trị cốt lõi và dán lên đâu đó dễ nhìn. Để mỗi khi cần đưa ra quyết định, chỉ cần soi chiếu vào đó, bạn sẽ dễ dàng loại bỏ những điều không quan trọng và tập trung vào số ít quan trọng với cuộc đời mình.

Nếu đối với bạn gia đình luôn ở vị trí ưu tiên số 1, bạn sẽ nhanh chóng lựa chọn tham dự buổi lễ tốt nghiệp có một trong đời của con gái và thương lượng để tìm người thay thế cho một buổi ký hợp đồng mà bạn là người đàm phán. 

Ví dụ này có thể khiến bạn liên tưởng đến những tình huống trong phim ảnh. Tuy nhiên, tôi nghĩ ngoài đời thực cũng sẽ có những khoảnh khắc chúng ta sẽ phải đưa ra những quyết định tương tự. Giá trị bản thân sẽ là kim chỉ nam định hướng cho những quyết định của bạn, giúp bạn biết được nên làm gì, và làm như thế nào.

Đọc thêm về giá trị cốt lõi:

Đi Tìm Giá Trị Cốt Lõi Định Nghĩa Con Người Bạn hoặc đăng ký nhận hướng dẫn chi tiết 30 trang về giá trị cốt lõi (kèm danh sách giá trị và worksheet) dưới đây.

Hướng dẫn “Sống hài hòa với giá trị cốt lõi”

    Cam kết không spam. Hủy đăng ký bất kỳ lúc nào.



    Like Fanpage The Introvert Writer (TIW) hoặc subcribe email để nhận được những thông tin mới nhất từ TIW.

    Hy vọng bạn cũng có thể cân nhắc “Ủng hộ” để blog phát triển bền vững không quảng cáo.

    Nếu muốn sử dụng nội dung bài viết, TIW khuyến khích bạn sử dụng nút share bài viết hoặc tìm hiểu mục “Bản quyền” để biết thêm chi tiết.

    You may also like

    Leave a Reply