Tự nhận thức

  • Sống hòa hợp với giá trị cốt lõi của bản thân

    “Trưởng thành là khi bạn nhận ra đâu là điều bản thân coi trọng nhất. Kỳ lạ là chỉ có tương đối ít người đạt đến mức độ này của sự trưởng thành. Dường như họ chưa bao giờ thực sự dừng lại để xem xét đâu là những điều có giá trị đối với họ.” 
    – Eleanor Roosevelt

    Khi giá trị cốt lõi chưa được định hình

    Tôi quyết định đi làm trở lại sau khi sinh con đầu lòng. Vẫn công việc đó, vẫn vị trí đó và vẫn là những vấn đề đó. Dù biết rõ bản thân không hề yêu thích công việc này, tôi vẫn quay trở lại đi làm vì mọi người nghĩ như thế sẽ tốt cho tôi. 

    Tôi sợ ánh mắt phán xét của người khác khi chỉ ở nhà trông con và ăn bám vào chồng. Đi làm trở lại ít ra cũng giúp tôi có một công việc với mức lương tháng ổn định, hàng ngày diện những bộ cánh ra dáng “công sở” và thi thoảng “hãnh diện” trả lời “bận lắm” khi trò chuyện với người khác. . 

    Tôi lầm tưởng đi làm trở lại sẽ khiến bản thân “có giá” hơn trong mắt mọi người. Nhưng tất cả chỉ là câu chuyện xa vời của ai khác chứ không phải của tôi. 

    Cho đến khi chạm ngưỡng 30, tôi mới bắt đầu dừng lại để học cách trưởng thành. Ngồi lại với chính mình, nhìn lại những gì đã trải qua, tôi lờ mờ nhận ra những điều quan trọng trong cuộc sống. Những câu hỏi luôn trở đi trở lại trong những khoảnh khắc phản tư này thường bắt đầu với “What if”. 

    Sẽ ra sao nếu ngày mai tận thế, bạn sẽ làm gì để tận hưởng ngày cuối cùng của cuộc đời và tận hưởng với ai? 

    Sẽ ra sao nếu bạn bước ra khỏi vùng an toàn của bản thân, làm những việc chưa bao giờ làm, sống cuộc đời bạn chưa từng sống? 

    Sẽ ra sao nếu bạn dám sống thật với chính mình, với cả những khiếm khuyết bạn không bao giờ muốn bộc lộ?

    Hành trình ghi chép và nghiên cứu khiến tôi phát hiện ra nhiều điều đáng sợ nhưng đáng quý. Tôi đã luôn sống với những giấc mơ và kỳ vọng của người khác. Tôi chỉ sống sao để mọi người hài lòng. Tôi cố gắng để nhận về những lời khen ngợi cho con người thực chất không phải là tôi. Tôi không biết bản thân là ai và muốn trở thành ai trong cuộc đời này. 

    Mỗi chúng ta khi đến với thế giới này đều chỉ có một quỹ thời gian giới hạn. Dù giàu hay nghèo, tài sản “thời gian” bạn có gần như là bằng nhau. Cứ cho là bạn có thể sống thọ đến 100 tuổi. Bạn đã mất khoảng 50 năm dành cho việc ăn, ngủ, vệ sinh cá nhân và khoảng thời gian thơ ấu. 

    Sẽ ra sao nếu trong 50 năm còn lại, bạn vẫn tiếp tục mơ hồ về bản thân và không biết đâu là người mình thực sự muốn trở thành?

    Không có những giá trị dẫn đường, bạn sống mà không biết điều gì là quan trọng với bản thân. “Mải mê đuổi bướm bắt hoa” khiến bạn dần lãng quên mục đích sống. Bạn có thể kết thúc cuộc đời khi sống theo kỳ vọng hay mong muốn của người khác, hoặc với những điều mà bạn tự huyễn hoặc bản thân. “Cuộc đời của bạn có vẻ hào nhoáng bề ngoài nhưng thực chất là rỗng tuếch ở bên trong”. 

    Tại sao giá trị cốt lõi lại quan trọng?

    Giá trị cốt lõi là một điều gì đó khá trừu tượng, đối với riêng tôi. Ban đầu, khi dấn thân tìm hiểu, thuật ngữ này làm tôi chán nản vì quá mơ hồ, không rõ ràng. Tuy nhiên, việc tò mò tại sao bốn chữ này lại được nhắc đến liên tục trong văn hóa doanh nghiệp và cá nhân đã giữ tôi lại và giúp tôi tiến xa hơn. 

    Dành thời gian đọc và tìm hiểu đủ lâu, soi chiếu vào chính mình, tôi hiểu được tầm quan trọng của giá trị cốt lõi đối với cuộc sống của mỗi chúng ta. Nếu bạn có một hệ giá trị cho bản thân, bạn sẽ:

    • Sống có mục đích
    • Tự nhận thức cao độ về bản thân
    • Biết định hướng khi khó khăn
    • Đưa ra những quyết định quan trọng trong cuộc đời
    • Thiết lập ranh giới cá nhân lành mạnh 
    • Tập trung và loại bỏ xao nhãng trong cuộc sống 
    • Kiến tạo sự nghiệp phù hợp với hệ giá trị 
    • Thêm tự tin, thêm động lực trong cuộc sống
    • Nâng cao lòng tự trọng
    • Tận hưởng cuộc sống hạnh phúc, viên mãn

    7 bước sống hài hòa với giá trị cốt lõi 

    Để sống hài hòa với giá trị cốt lõi, bạn có thể thực hành theo 7 bước sau đây:

    1. Viết ra danh sách các giá trị cốt lõi của bạn.
    2. Chọn một giá trị cốt lõi để thực hành.
    3. Đặt mục tiêu phù hợp với giá trị cốt lõi đó. 

    Một vài ví dụ:

    Nếu bạn chọn giá trị tự do, bạn có thể đặt ra những mục tiêu như:

    • Xây dựng sự nghiệp tự do, làm công việc mình yêu thích, ở bất kỳ nơi đâu bạn muốn, tự do khám phá, thử nghiệm mọi điều mới mẻ trong cuộc sống
    • Làm chủ bản thân và làm chủ thời gian
    • Thể hiện bản thân như vốn có, sống thật với những giá trị của mình

    Nếu bạn chọn giá trị sức khỏe, bạn có thể đặt ra những mục tiêu như:

    • Tiêu thụ thức ăn nhiều dinh dưỡng, có lợi cho sức khỏe
    • Tập thể dục mỗi ngày
    • Dành thời gian cho những người bạn yêu thương
    • Tránh những thói quen có hại cho sức khỏe như uống rượu, hút thuốc, ăn đồ ăn nhanh, uống nước có gas,…
    1. Hành động hướng đến mục tiêu. Nghĩ về những hành động cụ thể để biến mục tiêu thành hiện thực.
    2. Trải nghiệm những lợi ích về thể chất và tinh thần mà giá trị đó mang lại cho bạn. Ghi chép, phản tư, nhìn nhận, đánh giá. Nếu giá trị mang lại những lợi ích cho bạn, chắc chắn chúng sẽ tạo ra động lực to lớn để bạn tiếp tục sống với những giá trị của mình. Ngược lại, bạn có thể loại bỏ giá trị đó ra khỏi cuộc sống của bạn nếu nó không phù hợp.
      Sau một tuần, một tháng, hãy dành 10-15 phút để đánh giá việc thực hành giá trị của bạn. Những câu hỏi bạn có thể sử dụng như:
    • Giá trị này đến với tôi một cách tự nhiên?
    • Giá trị này có phù hợp với tôi?
    • Giá trị này có thúc đẩy hành vi tích cực?
    • Giá trị này có thúc đẩy các mối quan hệ tích cực?
    • Giá trị này có kiến tạo cuộc sống hạnh phúc và cải thiện tình trạng sức khỏe?
    • Giá trị này có cải thiện khả năng tài chính? Có nên xóa, thêm hay điều chỉnh giá trị này không?
    1. Tiến hành cập nhật danh sách giá trị cốt lõi của bạn khi đã đánh giá xong.
    2. Lựa chọn giá trị tiếp theo và tiếp tục các bước phía trên.

    Những bước này nghe có vẻ đơn giản nhưng thực chất không dễ dàng. Bạn có thể phải bước ra khỏi vùng an toàn của bản thân, làm những việc bạn chưa từng làm trước đó. Thậm chí, có thể phải từ bỏ cả sự nghiệp mà bạn đã dành cả tuổi thanh xuân để gây dựng hoặc chọc giận một số người bạn thực sự quan tâm. 

    Nhưng nếu không làm những việc đó, sẽ không có cách nào để bạn có thể sống là chính mình, với những giấc mơ và hoài bão của mình. Ngược lại, nếu đủ can đảm chấp nhận thử thách, bạn có thể phát hiện ra những điều đẹp đẽ bấy lâu nay bản thân chưa từng trải nghiệm. Có thể, bạn sẽ ước gì mình làm vậy sớm hơn. Bạn nhẹ nhõm, an yên, hạnh phúc trong trải nghiệm mới mẻ bạn vừa có được. 

    Bạn có thể sử dụng một bảng theo dõi những giá trị của bản thân để xây dựng mục tiêu, tạo kế hoạch, nhìn nhận và đánh giá thường xuyên như dưới đây.

    Nhận hướng dẫn chi tiết 30 trang về giá trị cốt lõi (kèm danh sách giá trị và worksheet).

    Quỳnh Đỗ – The Introvert Writer
    Write to grow, then inspire!


  • Thiết lập ranh giới cá nhân cho đời sống tinh thần khỏe mạnh

    Bạn đã từng cư xử trái với lương tâm chỉ để làm hài lòng người khác? 

    Bạn đã từng miễn cưỡng đồng ý với yêu cầu của người khác vì sợ rằng mối quan hệ hai bên sẽ xấu đi một khi bạn từ chối?

    Bạn đã từng vào hùa với người khác nói xấu một ai đó vì FOMO (Fear Of Missing Out) hay lo sợ bị nghỉ chơi kể cả khi bạn cho rằng hành động đó là không đúng? 

    Nếu đã từng có một trong số những trải nghiệm đó trong đời, ranh giới cá nhân của bạn thực sự mờ nhạt. Bạn thỏa hiệp với những điều trái ngược với giá trị cốt lõi của bản thân, vô tình khiến tổn thương lòng tự trọng của chính mình mà không hay biết. Đến một lúc nào đó bạn có thể phải đối mặt với mệt mỏi và kiệt sức trên hành trình cuộc sống, nếu không thể tự xây dựng ranh giới cá nhân lành mạnh cho bản thân.

    Ranh giới cá nhân là một điều cực kỳ cần thiết với tất cả chúng ta.  

    Dấu hiệu cho thấy bạn cần thiết lập ranh giới cá nhân

    Nếu đã từng rơi vào những tình trạng sau đây, đã đến lúc bạn nên ngồi xuống và đặt ra những ranh giới cho cuộc sống của mình.

    • Cảm thấy thường xuyên bị lợi dụng trong một số trường hợp cụ thể, như về cảm xúc, tài chính hoặc thể chất. 
    • Miễn cưỡng đồng ý chỉ để làm hài lòng người khác nhưng lại khiến bản thân không thoải mái.
    • Từ bỏ những điều mình mong muốn vì sợ nảy sinh mâu thuẫn với người khác, khiến họ tổn thương, thất vọng…
    • Nhận thấy không có được sự tôn trọng từ người khác nhưng không dám biểu hiện cảm xúc, suy nghĩ của mình.
    • Sợ bị phản đối, bị tẩy chay…nên chấp nhận thua thiệt về mình
    • Tham gia thực hiện những hành động đi ngược với hệ giá trị của mình, làm tổn thương đến người khác để làm hài lòng một số người hay nhận được sự chấp nhận của họ.
    • Tán tỉnh những người đang ở trong một mối quan hệ khác hoặc tán tỉnh khi bạn đang có một mối quan hệ kể cả khi bạn biết rằng điều này sẽ làm người khác tổn thương.
    • Làm mọi thứ để đạt được điều mình muốn dù bất chấp việc đi ngược lại với những tuyên ngôn của bản thân. 

    Thiết lập ranh giới cá nhân không phải là chuyện dễ dàng. Và điều này có thể sẽ khó với một số người hơn là với những người khác.

    Trong số đó, những người thường xuyên lo lắng, trầm cảm, hay gặp những vấn đề về tâm lý hoặc có lòng tự trọng thấp sẽ gặp khó khăn trong việc tạo ra ranh giới và duy trì chúng.

    Theo tiến sĩ Magavi, đó là bởi: “Một số cá nhân cảm thấy thoải mái khi nhận được sự công nhận từ người khác và họ tránh tạo ra ranh giới để làm hài lòng số đông. Tuy nhiên, điều này có thể khiến họ càng trở nên tổn thương, kích động hơn.

    Ranh giới cá nhân là gì?

    “Ranh giới là sự ngăn cách về mặt tinh thần, tình cảm và thể chất mà con người cần để cảm thấy an toàn, có giá trị và được tôn trọng.” – Carla Marie Manly, tiến sĩ, nhà tâm lý học tại hạt Sonoma, California, tác giả cuốn sách “Joy From Fear and Date Smart”.

    Mark Manson lại có một định nghĩa rất hay về ranh giới cá nhân lành mạnh – “healthy personal boundaries”. Đó là việc bạn chịu trách nhiệm cho những cảm xúc và hành động của chính bản thân mình trong khi hiểu rằng không cần/không thể/không phải chịu trách nhiệm cho những hành động và cảm xúc của người khác. 

    Tôi thấy hài lòng nhất về cách định nghĩa này của Mark vì nó thực sự dễ hiểu, dễ nhớ. Với định nghĩa này, chúng ta đã có một nguyên tắc để tự tạo ra những ranh giới cho bản thân để có một đời sống tinh thần khỏe mạnh hơn. 

    Có ranh giới cá nhân lành mạnh, bạn sẽ biết cách:

    • chia sẻ thông tin cá nhân một cách hợp lý (không sa đà nói quá nhiều về bản thân, hay chia sẻ quá ít không đủ để người khác cảm nhận được sự thân thiện từ mình, không nói chuyện của người thứ ba không có mặt, không chia sẻ những điều bí mật của người khác, nhất là điều đó có khả năng ảnh hưởng không tốt đến hình ảnh của họ,…)
    • hiểu được nhu cầu và mong muốn của bản thân và biết cách biểu đạt chúng
    • coi trọng giá trị của bản thân
    • chấp nhận khi người khác nói “không” và học cách nói “không” mỗi khi cần thiết

    Tại sao phải đặt ranh giới cá nhân?

    Ranh giới cá nhân giúp bạn xây dựng niềm tin và những mối quan hệ lành mạnh. Có thể ban đầu, nhiều người sẽ không thích những gì mà bạn đặt ra, nhưng nếu họ thực sự hiểu và tôn trọng bạn, muốn xây dựng mối quan hệ tốt đẹp với bạn, chắc chắn, họ sẽ dần dần tuân theo những nguyên tắc của bạn. 

    Ranh giới cũng giúp bạn nâng cao tự trọng. Mọi người không còn xem bạn như một người không có tiếng nói, không có chính kiến. Họ biết cách lắng nghe và đánh giá cao hơn những gì bạn thể hiện. Họ biết tôn trọng sự riêng tư và mọi thứ thuộc về bạn.

    Ranh giới cá nhân giúp bạn thỏa mãn những nhu cầu của bản thân, khiến bạn có một cuộc sống viên mãn hơn. Bạn không cần phải hy sinh những thứ mình thích, những điều mình muốn chủ đề làm hài lòng người khác. 

    Bạn tạo ra những nguyên tắc để mọi người có thể học cách cư xử với bạn theo cách bạn muốn mình được đối xử. Nó không phải là ích kỷ, thô lỗ, chảnh chọe, hay bất kỳ tính từ tiêu cực nào bạn có thể gọi tên. Đơn giản chỉ là sống vì những gì bạn mong muốn. 

    Ranh giới cá nhân giúp cho bạn tự do, không phụ thuộc vào người khác. Bạn mạnh mẽ đứng trên đôi chân của mình, sống dựa trên những nguyên tắc của mình, hiên ngang bước đi mà không bị bó buộc bởi một khuôn khổ nào. Đó chính là cách chăm sóc tuyệt vời nhất cho sức khỏe tinh thần của bạn.

    Làm thế nào để thiết lập ranh giới cá nhân cho bản thân?

    Bắt đầu bằng sự tự nhận thức

    Dành thời gian phản tư để tự hỏi bản thân đâu là những điều khiến bạn khó chịu và cần phải có một ranh giới cho nó. Tốt nhất hãy ngồi xuống với nhật ký và ghi chép lại những gì đã trải qua. Trong hoàn cảnh đó, bạn có những cảm nhận gì, cảm xúc của bạn như thế nào, ranh giới cá nhân sẽ giúp bạn cải thiện tình huống đó ra sao? Đâu là điều bạn muốn nhận được khi thiết lập ranh giới đó cho bản thân?

    Ngoài ra, bạn cũng có thể sử dụng  “The Five Things” nếu chưa biết phải bắt đầu từ đâu khi mở nhật ký. Ví dụ như:

    • Liệt kê năm điều bạn muốn mọi người ngừng làm với người khác, chẳng hạn như chỉ trích đồng nghiệp vắng mặt.
    • Liệt kê năm điều bạn muốn mọi người ngừng làm với mình, chẳng hạn như bắt nạt hay cố tình tảng lờ những yêu cầu từ bạn.
    • Liệt kê năm điều mà bạn không muốn mọi người tiếp tục nói với bạn, chẳng hạn như “bạn thật ngu dốt” hoặc “bạn chẳng làm được cái gì cho ra hồn”

    Để giá trị cốt lõi dẫn đường

    Một điều cực kỳ quan trọng bạn cần lưu ý, đó là cần xây dựng ranh giới cá nhân phù hợp với những giá trị cốt lõi của bản thân. Giá trị cốt lõi chính là những điều định nghĩa con người bạn, định hướng cho mỗi quyết định và hành động trong cuộc sống của bạn. 

    Nếu cuối tuần với bạn là thời gian dành cho gia đình, và gia đình là ưu tiên số một trong hệ giá trị của bạn, chắc hẳn, bạn sẽ không muốn phải làm thêm vào cuối tuần. Ranh giới của bạn trong công việc có thể là “tôi không chấp nhận làm thêm vào cuối tuần”. 

    Nếu bạn tôn trọng giá trị “trung thực”, ranh giới của bạn có thể sẽ là không bao giờ nói dối về sản phẩm, dịch vụ cốt để bán hàng cho bằng được vì điều đó đi ngược lại với nguyên tắc và phẩm chất của bạn.

    Đặt ra ranh giới theo giá trị bản thân sẽ giúp bạn sống tỉnh thức hơn và tìm được cách ưu tiên những điều mang lại cho bạn niềm vui, sự thỏa mãn và hài lòng.

    Bắt đầu nhỏ

    Nếu bạn là người mới bắt đầu, như tôi, hãy bắt đầu nhỏ. Đây là lời khuyên có lẽ bạn sẽ thấy xuất hiện cực kỳ thường xuyên trên The Introvert Writer. Tôi tin rằng, để bắt đầu hình thành và duy trì bất kỳ thói quen gì, chúng ta cần phải đặt ra những mục tiêu dễ dàng nhất có thể. Dễ dàng đến mức bạn không thể từ chối. Chỉ có như vậy, bạn mới sẵn sàng thực hiện mà không chán nản rồi bỏ cuộc. 

    Đừng nóng vội mà hãy dần dần xây dựng những ranh giới cho bản thân mình. Điều này cũng giúp bạn có thời gian nhìn lại để thực hiện những điều chỉnh cần thiết, nếu có thể. 

    Sau đó, hãy quyết định xem bạn sẽ làm gì nếu có ai bước qua những ranh giới bạn đã đặt ra, dù đây là điều thực sự khó khăn, đặc biệt với một số người trong đó có tôi. 

    Tôi từng nhiều lần quyết định sẽ đứng yêu cầu một số người dừng lại những việc họ đang làm với bản thân tôi, nhưng cuối cùng, tôi vẫn chưa làm được điều gì cả.

    Dù vậy, chỉ cần nhận thức được điều đó, và tiếp tục nghĩ về những điều bạn có thể làm, dù chỉ là những điều nhỏ bé nhưng với thái độ mạnh mẽ, cương quyết, bạn sẽ đạt được mục đích của mình.  

    Tuyên bố về ranh giới cá nhân

    Một khi tạo ra ranh giới, hãy tuyên bố với mọi người một cách rõ ràng. Lựa chọn thời điểm thích hợp để đưa ra quan điểm của mình. Chia sẻ chân tình, nhã nhặn nhưng vẫn cần thể hiện sự cứng rắn trong lời nói để họ nhanh chóng nắm bắt được tình hình và có thể thay đổi cách đối xử với bạn.

    Kiên trì

    Nếu có ai đó đi quá xa so với ranh giới bạn có thể chấp nhận, hãy làm những gì bạn đã tuyên bố. Quan trọng hơn nữa là hãy thực sự kiên trì với những gì mà mình đã đặt ra, dù khó khăn đến mấy. 

    Ban đầu sẽ không dễ dàng cho bạn. Tôi biết. Tuy nhiên, việc bạn tiếp tục theo đuổi những ranh giới này sẽ khiến mọi người dần nhận ra và tôn trọng bạn hơn. Bạn tự tin hơn, khỏe mạnh hơn, hạnh phúc hơn. 

    Một vài ví dụ về ranh giới cá nhân lành mạnh

    1. Nếu bạn đang hẹn hò và không muốn đi chơi qua đêm, ranh giới với bạn trai của bạn có thể là luôn trở về nhà trước 11 giờ tối. Nếu không, bạn sẽ từ chối những lời mời hẹn hò vào buổi tối kế tiếp sau đó. 
    2. Nếu bạn có một cuốn sổ nhật ký ghi chép những chuyện riêng tư của bản thân và không muốn bất kỳ ai xem nó (hoặc bất kỳ điều riêng tư nào khác), hãy nói với mọi người trong gia đình về vấn đề này. Nếu phá vỡ quy tắc của bạn, bạn có quyền khóa cửa phòng để mọi người không thể tự tiện ra vào phòng của mình nữa (dù cho bạn vẫn đang sống trong ngôi nhà của bố mẹ).
    3. Nếu bạn là người cần đi ngủ sớm trước 11 giờ, trong khi cô bạn cùng phòng lại thường xuyên gây mất trật tự ảnh hưởng đến giấc ngủ của bạn, hãy đặt ra quy định không làm ồn sau 11 giờ. Nếu không thể tuân theo, bạn sẽ dọn ra ngoài (hoặc yêu cầu bạn của mình dọn ra ngoài). 
    4. Nếu bạn là người coi trọng thời gian dành riêng cho bản thân, và đặc biệt lựa chọn ngày thứ 7 là khoảng thời gian “me-time”, hãy nói rõ với đồng nghiệp, bạn bè của mình. Nếu biết rõ nguyên tắc này mà mọi người vẫn muốn hẹn bạn đi chơi ngày thứ 7, bạn sẵn sàng từ chối.
    5. Nếu bạn là người mau nước mắt, dễ xúc động vì những chuyện nhỏ nhặt nhưng lại thường xuyên bị người khác chỉ trích “bánh bèo vô dụng”, hãy tự tin cho mọi người biết đó là một phần tính cách của bạn. Nếu yêu quý bạn, xin đừng phàn nàn về nó. Nếu họ không dừng lại, hãy dũng cảm lựa chọn bản thân. Đừng cố gắng để trở người mà mình không thuộc về.
    6. Nếu bạn cũng có những ý kiến của riêng mình, nhưng thường xuyên bị mọi người xem thường vì cho rằng bạn còn quá nhỏ, bạn không có kinh nghiệm, lời nói của bạn không đáng giá. Họ còn luôn muốn bạn phải làm theo ý họ thì mới vừa lòng, nếu không họ sử dụng “quyền lực mềm” để đe dọa, như dọa nghỉ chơi, dọa không giúp đỡ, dọa cô lập,…Lúc đó, hãy xây dựng ranh giới để bản thân dũng cảm nói “không”, hoặc giữ khoảng cách, hạn chế sự phụ thuộc nếu đó là mối quan hệ bạn không thể buông tay như mối quan hệ giữa những người thân trong gia đình chẳng hạn.
    7. Nếu có điều gì đó khiến bạn không thoải mái trong mối quan hệ tình cảm của mình, đừng ngần ngại chia sẻ với đối phương. Đừng sợ hãi phải tiết lộ những phần bên trong tính cách của con người mình. Nếu họ không hài lòng với những chuyện đó, không sẵn sàng để chấp nhận con người thật có bạn, có lẽ đã đến lúc bạn cần xem xét lại mối quan hệ của mình.

    Còn rất nhiều những ví dụ nữa về những ranh giới cá nhân bạn có thể tự tạo ra cho bản thân. Chỉ có bạn mới biết rõ đâu là những giá trị bạn cần tôn trọng và những điều mà muốn nhận được trong các mối quan hệ công việc và cuộc sống. Không ai có thể làm điều đó thay bạn. 

    Hy vọng rằng, sau khi đã có cho mình những ranh giới lành mạnh, bạn sẽ thực sự là chính mình, thoải mái thể hiện những giá trị của chính mình và sống cuộc đời bạn mơ ước.

    Quỳnh Đỗ – The Introvert Writer
    Write to grow, then inspire!


  • Để hướng nội là sức mạnh tạo nên thành công

    Nếu bạn đã từng đọc bài viết trước đây của tôi có tựa đề “Bạn có là người hướng nội?”, chắc hẳn bạn sẽ biết mình có phải là một người hướng nội hay không? Và nếu bạn đúng là một người hướng nội (giống như tôi), chắc hẳn đã không ít lần bạn phải đối mặt với những mặc cảm tự ti khi so sánh bản thân với những người hướng ngoại khác trong thế giới của bạn. 

    Nếu nói về thành công, có thể bạn còn nghĩ đó không phải là từ ngữ có thể dùng cho người hướng nội. Bởi họ luôn nhút nhát, kém hòa đồng, không tự tin khi giao tiếp và kết nối trong công việc. Tuy nhiên, sự thật không hẳn là như vậy, một khi bạn biết cách biến hướng nội trở thành sức mạnh của bản thân. 

    Đầu tiên, để thực sự hiểu thêm về những những điểm khác biệt và nổi bật để có thể tạo ra thay đổi trong công việc và cuộc sống của người hướng nội, hãy cùng tôi khám phá bốn kiểu người sau đây nhé.

    Bốn kiểu người hướng nội

    Hướng nội xã hội

    Những người này thường có tính cách hòa đồng, thân thiện. Họ không ngại việc tụ tập, giao lưu kết bạn. Bạn có thể thấy họ cũng không khác người hướng ngoại là mấy. Tuy nhiên, họ vẫn mang một phần tính cách của người hướng nội khi có xu hướng thân thiết và chia sẻ chuyện riêng tư với một nhóm nhỏ, chứ không cởi mở với tất cả mọi người. Họ cũng thích dành thời gian nghỉ ngơi và tận hưởng không gian yên tĩnh vào cuối tuần hay những dịp đặc biệt, thay vì tụ tập đi chơi, tiệc tùng.

    Hướng nội suy nghĩ

    Mọi người có thể nhầm tưởng người hướng nội suy nghĩ là thô lỗ khi họ có xu hướng chìm đắm vào dòng suy nghĩ của mình mà không để ý đến mọi việc xung quanh. Trong mọi tình huống, họ đều suy nghĩ kỹ càng, thấu đáo trước khi đưa ra phán xét hay quyết định gì.

    “Hãy để tôi nghĩ về điều đó” là kiểu phản hồi khá phổ biến bạn thường gặp ở những người này. Ngoài ra, những người hướng nội suy nghĩ cũng thường là người có óc sáng tạo và trí tưởng tượng phong phú.

    Hướng nội lo lắng

    Người hướng nội lo lắng thường thu mình vào thế giới của riêng họ và luôn tìm cách né tránh các hoạt động xã hội, giao tiếp với nhiều người. Họ tự ti về bản thân, hay lo lắng, dằn vặt và tự cách ly với người khác. Họ dễ cảm thấy mệt mỏi và cạn kiệt năng lượng khi bị bao quanh bởi nhiều người. Đây có lẽ là kiểu người hướng nội tiêu cực nhất trong số bốn kiểu người hướng nội.

    Hướng nội chậm rãi 

    Người hướng nội chậm rãi là người dè dặt, cẩn trọng trong suy nghĩ và hành động. Họ không thích sự thay đổi, thoải mái với những gì được báo trước và nằm trong tầm kiểm soát của bản thân. Nhiều khi để thấy thoải mái hơn, họ tự giảm nhịp độ cuộc sống của mình. Họ cũng thường bị đánh giá là chậm chạp và thiếu sức sống.

    Một khi bạn biết được đâu là kiểu người mà bạn thuộc về, bạn có thể lựa chọn những cách thức phù hợp để tạo ra thay đổi trong cuộc sống của mình. Sau đây là một vài cách nho nhỏ nhưng đơn giản và hiệu quả để bạn bắt đầu ngay hôm nay.

    Tips để trở thành người hướng nội thành công 

    Smile – Mỉm cười là vũ khí mạnh mẽ nhất

    Tôi là người từng khá sợ sệt khi phải tham gia những cuộc phỏng vấn. Nhưng vì chưa tìm được công việc phù hợp với giá trị bản thân, tôi liên tục nhảy việc và phải đối mặt với những cuộc phỏng vấn. Để bớt sợ hãi mỗi khi tham gia phỏng vấn, tôi cố gắng tập cho mình thói quen mỉm cười. 

    Mỉm cười chỉ là một hành động nhỏ nhưng lại giúp tôi tự tin hơn rất nhiều. Mỉm cười giúp xua tan cảm giác sợ hãi, hồi hộp, giúp tôi lấy lại bình tĩnh để thể hiện quan điểm của mình và trả lời câu hỏi một cách tốt nhất. Hơn cả kiến thức hay kinh nghiệm, nụ cười chính là vũ khí mạnh mẽ nhất mà tôi có.

    Chuẩn bị kỹ càng 

    Khi được giao cho một nhiệm vụ gì đó, tôi luôn cố gắng hoàn thành thật tốt bằng cách chuẩn bị và luyện tập. Ngày trước, khi còn làm tại Samsung, có lần tôi được phân công sang Thái Lan đại diện cho công ty tham gia hội thảo về logistics.

    Trong thời gian diễn ra hội thảo, tôi phải trình bày về chủ đề giảm thiểu chi phí cho hoạt động logistics. Lúc đó, tôi đã khá lo lắng khi lần đầu tiên phát biểu trước rất nhiều đồng nghiệp đến từ nhiều quốc gia như vậy. 

    Hiểu được tâm lý lo lắng của mình, tôi tập trung kiểm tra nội dung đã chuẩn bị thật kỹ và thực hiện luyện tập nhiều lần trước gương. Trước khi phát biểu, tôi cũng không quên nở một nụ cười thật tươi. Kết quả là mọi việc trôi qua rất suôn sẻ. Bài phát biểu của tôi cũng nhận được những đánh giá tích cực từ đồng nghiệp. 

    Từ đó, mỗi khi làm việc gì, tôi thường thực hiện nghiên cứu nhỏ và chuẩn bị ra giấy một vài ý tưởng cần thiết. Điều này giúp tôi bớt lo lắng và chủ động hơn trong mọi tình huống.

    Tôi nghĩ rằng, với bất kỳ ai, sự chuẩn bị cũng là điều cần thiết. Nhưng đối với người hướng nội, việc này lại càng quan trọng hơn bao giờ hết. 

    Phát biểu chậm rãi rõ ràng

    Tôi là người nói khá nhanh và nhiều khi nói không có mục đích, kiểu thích gì nói nấy. Có một lần, tôi liên hệ với một chị hỏi về cách học tiếng Hàn. Khi liên hệ, mục đích của tôi là nhờ chị chỉ cho cách thức để học tiếng Hàn tốt hơn.

    Tuy nhiên, lúc nói chuyện, theo thói quen, tôi nói nhanh và lan man và khiến chị nhiều khi phải hỏi lại để xác nhận điều tôi thực sự muốn hỏi là gì.

    Lúc đó, tôi thấy rất tệ vì đã làm mất thời gian của người khác và cả chính mình. Dần dần, trong quá trình nói chuyện, tôi cố gắng nói chậm lại, rõ ràng, mạch lạc, đi trúng vấn đề hơn. Cải thiện điều này khiến những cuộc nói chuyện trở nên hiệu quả và giá trị hơn.

    Chính quá trình tư vấn 1:1 với độc giả của The Introvert Writer đã giúp tôi thử nghiệm và học hỏi rất nhiều về vấn đề này. (Tôi rất biết ơn các bạn đã tin tưởng đăng ký tư vấn với The Introvert Writer).

    Tạo môi trường làm việc khiến bạn thoải mái nhất

    Người hướng nội thường làm việc hiệu quả khi làm việc độc lập ở những nơi yên tĩnh. Bạn hãy chú ý đến việc tạo cho mình môi trường làm việc phù hợp để có thể nâng cao năng suất làm việc của bản thân. Nếu lựa chọn được công việc phù hợp với tính cách hướng nội của mình thì thật là một điều tuyệt vời.

    Đọc thêm: Thiết kế góc làm việc hiệu quả tại nhà

    Xây dựng cộng đồng của riêng mình

    Thay vì tụ tập, giao lưu với nhiều người, người hướng nội có thể xây dựng cộng động nhỏ của mình và tỏa sáng theo cách riêng. Những người bạn thân thiết, đồng nghiệp cùng công ty, hay những ai có cùng sở thích và quan điểm sống có thể sẽ là những người bạn thoải mái và tin tưởng để bắt đầu xây dựng mối quan hệ. Từ đây, bạn có thể giao lưu học hỏi để cải thiện sự tự tin của bản thân và tạo ra những kết nối có giá trị trong cuộc sống.

    Tập trung vào những điều bạn yêu thích

    Hãy nhìn vào những người hướng nội thành công ngoài kia, như Mark Zuckerberg, J.K Rowling hay Bill Gates. Bạn có thấy điểm chung gì không? Tôi cho rằng, điểm giống nhau của họ chính là sự thành công đến từ những việc họ thực sự yêu thích và có thể làm tốt. 

    Tôi nghĩ rằng nếu bạn tập trung vào những gì bạn yêu thích, bạn cũng sẽ tạo ra những bước ngoặt trong sự nghiệp của mình. Dù chưa phải là người thành công để có thể đưa ra làm ví dụ cho bạn, nhưng khi bắt đầu yêu lại từ đầu với viết lách và lựa chọn làm việc tự do, tôi đã nhận ra nhiều thay đổi tích cực trong cuộc sống của mình. Tôi nghĩ rằng, bạn cũng sẽ hạnh phúc hơn khi được làm những điều mình yêu thích, mỗi ngày. 

    Hình thành tư duy phát triển

    Là một người hướng nội, tôi đã rất dè dặt khi nghĩ đến ý tưởng phải PR bản thân để quảng bá cho The Introvert Writer. Tôi thấy khó khăn khi chia sẻ về công việc của mình trên Facebook cá nhân mỗi ngày một lần. Cảm giác giống như đang spam bảng tin của mọi người khiến tôi khá khó chịu. 

    May mắn là, trên con đường của mình, tôi bắt đầu học hỏi và hình thành tư duy phát triển. Nhờ đó, tôi không còn cảm thấy PR bản thân là chuyện gì đó ngại ngùng và khó khăn, khi tư duy rằng mình đang chia sẻ những giá trị hữu ích cho bất kỳ ai cần đến. 

    Tôi cũng mở lòng hơn với việc chia sẻ trên Facebook, trong khi tiếp tục tìm kiếm nhiều cách thức khác nhau để The Introvert Writer được nhiều người biết đến hơn. Tôi học hỏi về SEO, kết nối với những blogger khác, xây dựng và cập nhật nội dung liên tục cho trang web của mình. Ứng dụng tư duy phát triển, tôi là một người hướng nội nhưng năng động hơn, sáng tạo hơn nhiều so với trước kia. 

    Là chính mình

    Hãy hạnh phúc và tự tin khi là một người hướng nội. Đừng so sánh bản thân với những người hướng ngoại bạn biết và cố gắng trở thành họ. Làm như vậy chỉ khiến bạn càng mệt mỏi và cạn kiệt năng lượng mà thôi.

    Thay vào đó, hãy là một người hướng nội hiểu và yêu thương bản thân mình, nắm được những điểm mạnh điểm yếu của bản thân để phát triển và khắc phục. Từ đó, sống một cuộc sống hạnh phúc theo cách của riêng mình. Bạn có nghĩ như vậy không?

    Quỳnh Đỗ – The Introvert Writer
    Write to grow, then inspire!


  • Loại bỏ niềm tin giới hạn để giải phóng sức mạnh tiềm ẩn bên trong bạn

    Một người bạn của tôi nói rằng nếu bây giờ 20 tuổi bạn ấy sẵn sàng làm lại mọi thứ. Nhưng hiện tại thì đã quá muộn để thử nghiệm những điều mới mẻ trong cuộc đời. Tôi cũng từng có những suy nghĩ như vậy. Những suy nghĩ kiểu như còn quá trẻ hay đã quá già để làm điều gì đó. Cho đến đầu năm nay, khi tôi bước ra khỏi vùng an toàn của mình, tôi nhận ra một điều. Tất cả những gì tôi nghĩ chỉ là là những niềm tin giới hạn của bản thân tôi.

    Đùng là tôi không thể so sánh với những bạn trẻ năng động hiện nay. Nhưng khi bước ra và thử nghiệm những điều mới với tư cách một người đã đi làm nhiều năm, tôi cũng có những lợi thế của riêng mình. Dù chưa có nhiều thành công, nhưng những việc tôi làm được đã chứng minh một điều. Rằng mọi chuyện là hoàn toàn có thể. Bạn có thể loại bỏ niềm tin giới hạn, thử thách bản thân, theo đuổi ước mơ và sống cuộc đời bạn mong muốn.

    Bạn thường có những niềm tin giới hạn gì? Làm thế nào để loại bỏ niềm tin giới hạn và giải phóng sức mạnh tiềm ẩn bên trong của bạn? Cùng kiểm tra những gợi ý sau đây nhé!

    Bài viết này nằm trong series “Bài Viết Theo Yêu Cầu” được đăng vào mỗi thứ ba hàng tuần. Đây là yêu cầu từ một bạn khán giả gửi từ phần trả lời khảo sát cho khóa học blog miễn phí. Gửi yêu cầu của bạn về những chủ đề bạn muốn tôi thực hiện qua Fanpage hoặc mục Liên hệ trên TIW.

    Niềm tin giới hạn là gì?

    Niềm tin giới hạn là những niềm tin sai lệch ngăn cản bạn thực hiện những điều mình mong muốn. Chúng khiến bạn từ chối thực hiện những việc quan trọng trong cuộc đời mình. Tôi cũng là người từng có nhiều niềm tin giới hạn về bản thân. Ví dụ như tôi nghĩ rằng mình không giỏi về công nghệ. Tuy nhiên từ khi bắt đầu tập tành blog và học hỏi thêm nhiều kiến thức mới, niềm tin này đã dần phai nhạt.

    Niềm tin giới hạn thường có những ảnh hưởng tiêu cực đến cuộc sống của bạn. Chúng giới hạn những lựa chọn của bạn, khiến bạn không thể đưa ra quyết định sáng suốt cho bản thân. Niềm tin này cũng ngăn bạn nắm lấy những cơ hội tuyệt vời trong cuộc đời. Bạn không giải phóng được năng lực cao nhất của mình. Tất cả đều cản trở bạn tiến gần đến cuộc sống bạn mong muốn.

    Những niềm tin giới hạn thường gặp trong cuộc sống

    Một số niềm tin giới hạn thường gặp trong cuộc sống, được chọn lọc từ trang Simple Minded.

    Niềm tin giới hạn về bản thân

    • Tôi không xinh đẹp…
    • Tôi quá già (quá trẻ) để làm điều gì…
    • Tôi không thông minh…
    • Tôi không có thời gian để….
    • Tôi không có đủ tiền để…
    • Tôi không có khả năng…
    • Tôi không giỏi…
    • Không ai quan tâm đến những gì tôi nói…

    Niềm tin giới hạn về tiền bạc

    • Người giàu thường…(những điều xấu)
    • Tôi không giỏi về tiền…
    • Tôi không thể đầu tư…
    • Tôi không thể tiết kiệm…
    • Tôi chẳng bao giờ kiểm đủ tiền để…
    • Tiền bạc là nguồn cơn của mọi tội lỗi.

    Niềm tin giới hạn về tình yêu

    • Tôi không xứng đáng được yêu.
    • Yêu là đau khổ.
    • Tôi không bao giờ tìm được người nào như anh ấy/cô ấy.

    Niềm tin về nghề nghiệp

    • Tôi không có đủ kinh nghiệm…
    • Tôi không giỏi về….
    • Tôi không thể kiếm tiền từ việc tôi thích.
    • Đã quá muộn để tôi theo đuổi giấc mơ của mình.
    • Đã quá muộn để phát triển sự nghiệp từ….

    Niềm tin giới hạn thường đến từ đâu?

    Môi trường sống – mọi thứ xung quanh bạn

    Những niềm tin giới hạn thường đến từ những điều xung quanh bạn. Bạn có chú ý đến nó không? Nó có thể bắt nguồn từ những niềm tin khi còn nhỏ, từ chính ông bà, bố mẹ của bạn. Ví dụ như tôi luôn có niềm tin rằng học Văn là bị hâm, hay dở hơi. Vì mọi người trong nhà tôi, bố mẹ tôi đều nói vậy. 

    Những niềm tin này cũng có thể hình thành từ những sự việc xung quanh bạn. Ví dụ khi nhà hàng xóm có một anh xăm trổ đầy mình, hay gây gổ đánh nhau. Bạn nghĩ rằng ai mà xăm trổ đều là những người không ra gì. Hoặc gần nhà bạn, nhiều anh chị lên thành phố làm, có nhiều cơ hội kiếm tiền. Bạn nghĩ rằng nhất định phải bỏ quê lên phố mới mong có cơ hội đổi đời. Khởi nghiệp ở trên chính quê hương của mình là điều bạn không bao giờ nghĩ đến. 

    Bạn hãy để ý xem có điều gì tương tự tác động đến suy nghĩ của bạn?

    Sự kiện trong cuộc đời bạn

    Những sự kiện trong cuộc đời bạn cũng có thể mang đến những niềm tin giới hạn. Ví dụ như bạn từng thi trượt đại học. Bạn nghĩ rằng mình thật kém cỏi, không bằng những người khác. Có thể bạn từng tham dự một sự kiện nhưng có trải nghiệm không vui. Từ đó, bạn nghĩ rằng mình không phù hợp với những nơi đông đúc. Khi trải qua thất bại trong tình yêu, bạn tin rằng tình yêu chỉ toàn mang đến đau khổ. Bạn quyết định sẽ không yêu nữa.

    Có sự kiện nào tác động mạnh mẽ đến cuộc đời và làm thay đổi những suy nghĩ của bạn hay chưa?

    Kiến thức trong cuộc đời bạn

    Những kiến thức bạn từng học ở trung học hay đại học hình thành những niềm tin sai lầm trong bạn. Ví dụ như tôi học cách phát âm một số từ tiếng Anh từ cô giáo của mình. Tôi tin rằng đó là cách phát âm đúng. Nhưng sau này tôi biết những từ đó không phải phát âm như vậy. 

    Những kiến thức mà chúng ta học được hôm nay có thể không còn hữu ích cho vài tháng hay vài năm tới. Nếu không cập nhật liên tục, những kiến thức lỗi thời, lạc hậu sẽ khiến tư duy của bạn bị giới hạn. Như vậy sự nghiệp và cuộc sống của bạn sẽ bị ảnh hưởng đáng kể. 

    Bạn có biết những kỹ năng cần có của một nhân viên được thay đổi và cập nhật liên tục sau mỗi 3 năm. Trên diễn đàn kinh tế thế giới, nhiều kỹ năng trước đây xuất hiện bây giờ đã không còn nữa. Nếu cứ có niềm tin vào những dữ liệu đã cũ này, bạn sẽ không kịp chuyển mình để tạo ra những thay đổi có lợi cho sự nghiệp của bản thân.

    Kết quả trong quá khứ của bạn

    Những kết quả trong quá khứ có khiến bạn tin rằng mình có năng lực giới hạn ở một lĩnh vực hay khía cạnh nào đó? Ví dụ như một người bạn của tôi cho rằng bạn ấy không thể viết vì ngày trước luôn nhận điểm kém môn Văn. Điều này khiến bạn ấy sợ viết và không bao giờ viết. 

    NIềm tin giới hạn đã ngăn cản bạn ấy khám phá những lợi ích tuyệt vời từ viết. Thật là đáng tiếc nếu bạn không thử viết, dù chỉ là những trang nhật ký hàng ngày. Ngoài ra, kể cả khi bạn không viết kiếm tiền, viết vẫn là một kỹ năng chuyển đổi. Đây chính là kỹ năng mà bạn có thể sử dụng trong bất kỳ lĩnh vực nào của cuộc sống.

    Học cách vượt qua nỗi sợ viết và hình thành thói quen viết bằng cách download ebook miễn phí “Write to Done – Dấn thân để Viết” của tôi.

    Loại bỏ niềm tin giới hạn để giải phóng sức mạnh tiềm ẩn bên trong bạn

    Nhận diện MỘT niềm tin giới hạn 

    Đầu tiên, bạn hãy đọc kỹ phần phía trên để đi tìm nguồn gốc niềm tin giới hạn của bạn. Sau đó, nhận diện cho mình MỘT niềm tin giới hạn. Niềm tin mà bạn cho rằng có ảnh hưởng sâu sắc đến sự nghiệp và cuộc sống của bạn. 

    Nếu như vẫn thấy khó khăn bạn có thể sử dụng một vài câu hỏi trợ giúp sau đây: (tốt nhất được dùng với nhật ký)

    • Bạn đang cảm thấy mệt mỏi không thoải mái vì những điều gì?
    • Điều gì khiến bạn thấy khó chịu nhất nhưng bạn lại không làm gì để thay đổi?
    • Nếu tiếp tục như vậy, bạn có nghĩ mình sẽ sống hạnh phúc trong suốt phần đời còn lại? Bạn thỏa mãn về lựa chọn của mình không?
    • Bạn nghĩ rằng nếu không phải quan tâm đến bất kỳ điều gì, bạn sẽ làm gì để thay đổi?

    Viết ra những suy nghĩ của bạn

    Bước tiếp theo trong quá trình này, là viết. Viết ra những suy nghĩ của bạn, để bạn có thể nhìn, sờ, chạm, cảm được chúng. Khi viết, mọi thứ sẽ rõ ràng hơn với bạn. Bạn nhìn nhận được vấn đề của mình. Một điều quan trọng nữa mà tôi muốn nhấn mạnh trong bước đi này, đó là hãy chấp nhận. Chấp nhận rằng đó là một niềm tin giới hạn của bản thân là bước quan trọng để bạn loại bỏ đi cảm giác khó chịu, không thoải mái và bắt đầu mở ra những ý tưởng mới cho chính mình.

    Những dòng tôi từng ghi trong nhật ký.  

    “10.12.2020

    Mình muốn thay đổi công việc. Làm thế nào để vừa làm việc ở nhà vừa chăm sóc con nhỏ mà vẫn có thu nhập? Nhiều người nói với mình làm gì có cái nghề nào ngon ăn như vậy. Họ hàng đều khuyên mình đi tìm công việc ổn định nào đó. Mình cũng nghĩ như vậy. Nhưng còn con mình thì sao? Mình không thể để con ở trường và nhờ cô trông thêm giờ khi các bạn đều đã về hết. Nhìn con qua camera, mình không thể tập trung làm việc được. 

    Mình có thể làm gì đó để thay đổi không? Chắc chắn sẽ có cách đúng không? Cách để mình có thể vừa làm công việc yêu thích, vừa chăm sóc con cái? Hai điều mà mình cảm thấy thật hạnh phúc nếu thành sự thật. Nếu bây giờ mình có thật nhiều tiền và không cần quan tâm đến điều gì, mình sẽ làm gì nhỉ? Mình thích được chơi cùng con mỗi ngày và viết về những điều mình yêu thích. Tận hưởng cuộc sống bình dị cùng thiên nhiên. Liệu mình có thể làm thế?”

    Tôi từng viết như thế này rất nhiều lần. Và liên tục hỏi bản thân rất nhiều lần về những điều mình muốn. Cho đến khi có thể tìm ra được câu trả lời cho mình, hãy cố gắng duy trì điều này thường xuyên. Tôi nghĩ như vậy sẽ khiến bạn dễ dàng phát hiện những niềm tin giới hạn. Học cách chấp nhận. Và dần loại bỏ niềm tin giới hạn ra khỏi cuộc sống.

    Chứng minh điều ngược lại

    Đã đến lúc thử nghiệm rồi. Bạn đã sẵn sàng chưa? Bây giờ, hãy dành cho mình một khoảng thời gian để chứng minh điều ngược lại. Trước hết hãy đặt mục tiêu nhỏ. Dành cho bản thân 1 tuần để trải nghiệm niềm tin giới hạn của bạn. Nếu như bạn nghĩ rằng mình không thể viết, hãy viết đều đặn hàng ngày trong một tuần.

    Bạn có thể chia sẻ những bài viết của mình cho những người thân, bạn bè. Hãy hỏi cảm nhận của họ. Liệu bạn thực sự không thể viết? Và không thể viết hay? Nếu bạn chứng minh được điều ngược lại, tôi tin bạn đã có một điểm tựa mới cho mình.

    Thay thế bằng một niềm tin tích cực khác

    Khi biết rằng những gì mình tin tưởng là không hoàn toàn đúng đắn, hãy thay thế nó bằng một niềm tin tích cực khác. Nếu được, bạn có thể sử dụng cách tự kỷ ám thị để niềm tin nhanh chóng ăn sâu vào tiềm thức. Tôi sử dụng cách viết nhật ký hàng ngày. Khi viết, tôi luôn sử dụng từ “có thể”. “Tôi có thể làm điều này”. Từ đây, nhận thức của bạn sẽ dần thay đổi.

    Hành động dựa trên niềm tin mới và nhận phản hồi

    Chỉ nói và viết không thì chưa đủ. Bạn phải luôn hành động, hành động và hành động. Nếu không thực hành, niềm tin của bạn không có nền móng vững chắc để neo đậu. Tôi tin mình có thể viết tốt hơn bằng cách tập viết hàng ngày. Chỉ cần đặt mọi nỗ lực vào bài viết, sẽ có một ngày những bài viết chạm được đến những độc giả của tôi.

    Vì vậy, tôi nỗ lực học hỏi không ngừng, tìm tòi những ý tưởng mới để mang đến nhiều thông tin hữu ích cho độc giả. Ngoài ra, tôi cũng cố gắng hình thành cho mình một tư duy phát triển. Tư duy này giúp tôi nhận ra những điều cần cải thiện, thử nghiệm để tạo ra kết quả tốt hơn.

    Lập danh sách những niềm tin giới hạn và lặp lại quá trình

    Khi bạn đã thành công loại bỏ một niềm tin giới hạn, hãy lập ra một danh sách những điều giới hạn khác. Sử dụng list này, chọn một niềm tin bạn muốn thay đổi nhất và lặp lại quá trình trên. Một khi thực hành đủ nhiều, bạn sẽ nhanh chóng phát triển được tư duy tích cực cho cuộc sống của mình. Từ đó, bạn sống ý nghĩa và trọn vẹn hơn.

    Nhận ra những niềm tin sai lệch và hành động để thay đổi không phải là điều dễ dàng. Nhưng chắc chắn, đó là một quá trình xứng đáng để bạn trải nghiệm. Tôi cũng đang đi trên hành trình này. Vẫn còn nhiều điều tôi chưa thể giải quyết triệt để. Nhưng tôi rất hy vọng khi mọi người cùng nhau thử nghiệm, chúng ta sẽ tìm ra được những cách thức hiệu quả để giải phóng năng lượng tích cực của bản thân, hướng tới một cuộc sống ý nghĩa, trọn vẹn hơn.

    Chúc các bạn tự do!

    Quỳnh Đỗ – The Introvert Writer
    Write to grow, then inspire!


  • Những câu hỏi và bài test giúp bạn khám phá bản thân

    Có một tác giả tôi cực kỳ yêu thích. Đó là cô Nguyễn Phi Vân. Cô là một trong số ít những người tôi follow trên Facebook. Theo dõi cô từ lâu, tôi thấy cô luôn nhấn mạnh một vài điều. Một trong những điều khiến tôi để ý nhất là việc hiểu về bản thân (khám phá bản thân).

    Tôi xin trích dẫn một phần từ bài viết trên Zing News nói về quan điểm này của cô: “Trải qua những thăng trầm trong cuộc sống và sự nghiệp, Nguyễn Phi Vân quay về với tâm thế: “Làm gì, cũng bắt đầu từ nền tảng giá trị cốt lõi.” Hiểu rõ thế giới đang vận hành như nào chỉ cốt yếu cũng chỉ để chúng ta có thể soi rõ bản thân mình. Bạn không cần quá hiểu thế giới này một cách sâu sắc, hiểu được chính mình, mới là yếu tố quan trọng nhất.”

    Nhận thấy việc hiểu bản thân đóng vai trò quan trọng trong cuộc sống, tôi luôn dành thời gian kết nối với bản thân. Khi bắt đầu, tôi biết đây không phải là việc dễ dàng. Người lớn thường hỏi con trẻ: “Sau này khi lớn con muốn làm gì?”. Thi thoảng tôi cũng như vậy. Vậy mà bạn biết không? Cách đây một năm, tôi vẫn còn đang loay hoay không biết phải trả lời cho câu hỏi này như thế nào.

    Hiểu về bản thân là một hành trình dài cần nhiều nỗ lực của mỗi chúng ta. Trong một bài viết trên The Introvert Writer, tôi đã chia sẻ với các bạn một vài cách để hiểu về bản thân mình. Trong đó, tôi có nhắc đến việc thực hiện các bài test và trả lời một số câu hỏi. Ở bài viết này, tôi muốn giới thiệu rõ hơn những bài test và các câu hỏi bạn có thể sử dụng trên hành trình khám phá bản thân. Hy vọng sẽ giúp ích được phần nào trong việc phát triển bản thân của bạn.

    1. Khám phá bản thân thông qua những bài test.

    Carl Jung Test

    Đây là một bài test tính cách được phát triển bởi nhà tâm lý học Carl Jung. Bài test cho biết thiên hướng tính cách của bạn trong việc xử lý các mối quan hệ, sử dụng thông tin, đưa ra quyết định và tổ chức cuộc đời. Kết quả cung cấp một cái nhìn tổng quan về tính cách và cách hành xử của bạn.

    DISC Test

    Cùng với Carl Jung test, bài kiểm tra tính cách DISC được sử dụng rộng rãi và được nhiều người biết đến. Bài trắc nghiệm này được thiết kế để kiểm tra tính cách dựa trên những câu hỏi về những hành vi hàng ngày của bạn.

    Enneagram

    Tôi mới biết đến bài test Enneagram gần đây, nhưng có thể mọi người đã biết về nó. Mục tiêu của Enneagram là giúp bạn hiểu rõ hơn về bản thân và hỗ trợ bạn trên con đường phát triển bản thân.

    Enneagram – bắt nguồn từ Hy Lạp với chữ “Ennea” có nghĩa là số 9 (tượng trưng cho 9 nhóm tính cách cơ bản) và “Gram” nghĩa là Đồ thị. Enneagram là một mô hình cấu trúc tính cách con người dựa trên 9 kiểu hoạt động khác nhau. Tất cả liên quan đến định hướng của ba trung tâm trí tuệ tinh thần, cảm xúc và bản năng. 

    Bài test chỉ mất khoảng 5 phút để hoàn thành. Thay vì cung cấp cho bạn một Enneagram duy nhất, kết quả sẽ cho biết ba tính cách mạnh nhất của bạn. Hãy đọc qua mô tả của ba loại. Sau đó, tìm ra loại thể hiện mạnh nhất đối với tính cách của mình.

    NERIS Type Explorer

    Bài kiểm tra NERIS là một phiên bản thu nhỏ của bài kiểm tra MBTI nổi tiếng. Những kiến thức bạn nhận được từ bài kiểm tra này sẽ giúp cho bạn hiểu được các loại tính cách của mình ảnh hưởng đến các khía cạnh trong cuộc sống như thế nào. Nhờ đó, bạn biết cách phát triển bản thân mình trở nên tốt hơn.

    Insight Quiz

    Insight Quiz được phát triển bởi Tasha Eurich. Cô là tác giả của cuốn sách nổi tiếng cùng tên với quiz này – Insight. Tasha là người tôi đã nhắc đến rất nhiều trong những bài viết về sự tự nhận thức. Bài test này thú vị ở chỗ, sau khi làm xong, bạn phải gửi cho một người bạn để họ trả lời thêm một vài câu hỏi. Chỉ khi người bạn này trả lời xong, bạn mới có thể nhận được kết quả.

    Tại sao lại cần thêm sự xuất hiện của một người bạn?  Tôi nghĩ rằng, đây chính là hai mặt của sự tự nhận thức mà Tasha đã đề cập. Tự nhận thức bên trong và tự nhận thức bên ngoài. Xem xét những câu trả lời của người bạn, bài test mới có thể đưa ra được những đánh giá về khả năng tự nhận thức của bạn trong mối liên quan với những người khác.

    2. Những câu hỏi giúp bạn hiểu về bản thân

    Câu hỏi được tổng hợp từ trang Positivepsychology và trang Bigselfschool. Các bạn có thể sử dụng những câu hỏi này cùng với nhật ký .để cho hiệu quả tốt nhất.

    Câu hỏi về nhận thức cảm xúc

    • Bạn cảm thấy ghen tị với ai nhất, tại sao?
    • Bạn cảm thấy thoải mất nhất khi nói chuyện với ai về cảm xúc của mình?
    • Những người khác làm gì khiến bạn buồn phiền? Họ nói gì về bạn?
    • Bạn có thể thực hiện được một cuộc nói chuyện khó khăn nhưng cần thiết?
    • Điều gì khiến bạn chán nản và làm thế nào để bạn lấy lại được động lực sau đó?
    • Lần cuối cùng bạn thấy thất vọng hoặc bị tổn thương là khi nào? Bạn đã phản ứng như thế nào?
    • Bạn định nghĩa thế nào là hạnh phúc?
    • Điều gì khiến bạn cảm thấy không hạnh phúc?
    • Bạn thường cảm thấy như nào sau khi thức dậy và khi bạn đi ngủ?
    • Bất an đã bao giờ là điều hữu ích với bạn? Bạn nghĩ thế nào về tự tin thái quá?
    • Những hành động của bạn thường được định hướng bởi tình yêu hay sự sợ hãi?
    • Mọi người xung quanh bạn thường giúp bạn vui vẻ hay làm bạn buồn lòng?
    • Bạn có thường đối xử với bản thân bằng tình yêu và sự tôn trọng?
    • Có ai từng khiến bạn tổn thương trong quá khứ và có ai bạn cần phải tha thứ?
    • Bạn có hối hận điều gì về quá khứ và lo lắng gì cho tương lai?
    • Tình huống giao tiếp nào khiến bạn cảm thấy không thoải mái?
    • Khi bạn nhìn lại những tháng vừa qua, đâu là cảm giác vui vẻ nhất bạn từng trải qua?
    • Khi bạn không thể ngủ được mỗi buổi tối, bạn thường nghĩ về những điều gì?
    • Bạn thường cảm thấy thế nào khi nhìn bản thân mình trong gương?
    • Cảm giác sợ hãi thất bại nào khiến bạn không thể hành động?

    Câu hỏi về đánh giá bản thân

    • Tính cách tích cực nào mang lại cho bạn những mối quan hệ thân thiết?
    • Nhiệm vụ và trách nhiệm nào mà mọi người ở công ty thường tin tưởng giao cho bạn?
    • Những kỹ năng nào bạn muốn học trong vòng 5 năm tới?
    • Bạn đóng góp cho gia đình, cộng đồng, tổ chức theo những cách nào?
    • Những hoạt động nào khiến bạn cảm thấy vui vẻ, đủ đầy và hưng phấn?
    • Chiến lược vượt qua thất bại của bạn là gì?
    • Đâu là cơ hội và thách thức mà bạn đang gặp phải trong cuộc sống?
    • Điều gì bạn thường xuyên nhầm lẫn?
    • Điều gì có thể giúp bạn phát biểu trong vòng 30 phút mà không hề có sự chuẩn bị nào?
    • Bạn có “nghiện” một điều gì đó không? Đò là gì vậy?
    • Bạn làm điều gì mất nhiều thời gian nhất? Nếu như không đủ thời gian thực hiện, bạn sẽ làm gì?
    • Bạn thích điều gì ở bản thân mình?
    • Khi mọi người tìm đến bạn nhờ sự giúp đỡ, họ thường hỏi bạn về điều gì?
    • Bạn nghĩ gì khi bạn ở một mình?
    • Ba câu hỏi nào bạn rất muốn có một câu trả lời chính xác cho bản thân?
    • Điểm mạnh nhất và yếu nhất của bạn là gì?
    • Nếu như bạn có thay đổi một quyết định trong quá khứ, bạn sẽ thay đổi điều gì?
    • Bạn mô tả bản thân như thế nào chỉ trong một câu nói?
    • Bạn có niềm tin giới hạn nào với bản thân và về thế giới xung quanh?

    ‍Câu hỏi giúp xây dựng sự tự tin 

    • Bạn muốn nghe lời khen nào nhất và tại sao?
    • Thách thức nào bạn đã từng đối mặt trong quá khứ và khiến bạn cảm thấy tự hào vì đã vượt qua?
    • Sai lầm nào khiến bạn học được nhiều nhất?
    • Khi nào bạn thường nói “Tôi không thể” nhiều nhất – và có thực sự là bạn không thể?
    • Đâu là lần cuối cùng bạn làm một điều đó bạn cảm thây sợ hãi và không thoải mái?
    • Vấn đề khó khăn nào bạn đã giải quyết được mà ban đầu bạn nghĩ rằng mình không thể giải quyết?
    • Lần cuối cùng bạn nói “Không” và cảm thấy thoải mái về điều đó?
    • Nếu như thành công được đảm bảo, bạn sẽ làm điều gì?
    • Nếu như bạn được đưa ra lời khuyên với bản thân bạn khi còn vị thành niên, bạn sẽ nói gì?
    • Bạn sẽ làm điều gì khác đi nếu biết rằng không có ai phán xét bạn?
    • Bạn có đang đi đúng hướng trên hành trình cuộc đời? Vì sao bạn biết?
    • Lời khen nào khiến bạn tự hào nhất?
    • Bạn là người nói nhiều hơn làm hay ngược lại?
    • Thay đổi nào bạn đã thực hiện mà cách đây 5 năm bạn nghĩ rằng không thể?
    • Lần cuối cùng bạn cảm thấy tự chủ?
    • Bạn cần nói với bản thân điều gì ngày hôm nay?
    • Điều gì bạn sẽ không bao giờ từ bỏ?
    • Đâu là quyết định tốt nhất mà bạn từng đưa ra?
    • Đâu là điều tốt nhất bạn làm cho bản thân ngày hôm nay?
    • Lần cuối cùng bạn khiến bản thân ngạc nhiên là khi nào?

    Câu hỏi về giá trị và mục tiêu cuộc sống

    • Phiên bản lý tưởng của chính bạn trông như thế nào?
    • Bạn có những ước mơ và mục tiêu gì?
    • Tại sao những ước mơ hay mục tiêu này lại quan trọng?
    • Điều gì đang cản trở bạn thực hiện những ước mơ, mục tiêu này?
    • Xếp hạng 5-10 điều quan trọng nhất trong cuộc đời, sự nghiệp, gia đình, các mối quan hệ, tình yêu, tiền bạc…
    • Bây giờ hãy nghĩ về thời lượng thời gian bạn phân bổ cho những điều này
    • Bạn khuyến khích con cái mình làm hoặc không làm những điều gì?

    Câu hỏi về tính cách

    • Mô tả bản thân bạn trong 3 từ
    • Tích cách của bạn đã thay đổi ra sao so với khi còn nhỏ
    • Tính cách của bạn có giống bố hoặc mẹ bạn không?
    • Điều gì trong tích cách của bạn khiến bạn ngưỡng mộ nhất
    • Điều gì khiến bạn thấy sợ hãi?
    • Bạn quyết định dựa trên cảm tính hay lý trí?
    • Bạn hoàn thành câu hỏi này thế nào? Nếu như….

    Câu hỏi về mối quan hệ

    • Mô tả mối quan hệ lý tưởng của bạn
    • Bạn cảm thấy hài lòng như thế nào với những mối quan hệ của bản thân?
    • Nếu như bạn chỉ còn vài phút để sống, ai là người bạn sẽ gọi điện và bạn sẽ nói gì với họ?
    • Ai là người bạn yêu thương nhất?
    • Trong tất cả những mối quan hệ bạn đang có, đâu là khoảnh khắc tuyệt vời nhất bạn trải qua? Hãy mô tả nó
    • Mô tả một khoảnh khắc phá hủy một mối quan hệ của bạn
    • Bạn đối xử với bản thân tốt hơn hay với người khác tốt hơn?

    3. Sách giúp bạn khám phá bản thân bằng cách nâng cao sự tự nhận thức

    Alchemy 365: A Self-Awareness Workbook 

    Một cuốn sách được phân chia làm 12 tháng. Mỗi tháng là một phần giúp bạn phát triển nhận thức của bản thân. Đây là một cuốn sách thực hành hoàn hảo. Chậm nhưng chắc. Tôi nghĩ rằng nó sẽ giúp ích cho bạn.

    Insight: The Power of Self-Awareness in a Self-Deluded World

    Một cuốn sách của Tasha Eurich, một nhà tâm lý học tổ chức, người tôi nhắc đến phía trên. Những nghiên cứu của cô cho thấy kỹ năng tự nhận thức là một meta skill của thế kỷ 21. Kỹ năng này chính là nền tảng giúp bạn có năng suất làm việc hiệu quả, lựa chọn thông minh và những mối quan hệ lâu dài. Thông qua những câu chuyện trong cuốn sách, Tasha đưa ra những bí mật, chiến lược, kỹ thuật giúp cho chúng ta có thể cải thiện khả năng tự nhận thức. Nhờ đó có được những thành công trong công việc và cuộc sống. 

    Trí tuệ xúc cảm

    Một cuốn sách của Daniel Goleman đã được tôi giới thiệu trong bài viết về trí tuệ cảm xúc“. Trong sách, Daniel Goleman chỉ ra “một số yếu tố khiến người IQ cao có thể gặp lúng túng trong công việc, còn người IQ thấp hơn lại đạt hiệu suất đáng kinh ngạc. Đó là sự tự ý thức, tính kỷ luật tự giác, sự đồng cảm, và chúng không bị mặc định từ khi sinh ra.

    Trí tuệ cảm xúc được bồi đắp bởi những trải nghiệm từ khi còn nhỏ, nhưng nó cũng có thể được nuôi dưỡng và tăng cường trong quá trình mỗi cá nhân trưởng thành, đem đến lợi ích cho sức khỏe, công việc và cả các mối quan hệ của họ.” – Tiki

    Sức mạnh của hiện tại

    Cuốn sách này sẽ giúp bạn trên hành trình khám phá sâu vào bên trong bản thân thông qua tâm, thân, trí. Hy vọng rằng bạn có thể tìm thấy sự chân thật nhất và phiên bản tuyệt nhất của chính bản thân mình thông qua cuốn sách.

    Đánh thức con người phi thường trong bạn

    Một cuốn sách có thể đem lại cho bạn một cái nhìn mới về bản thân. Chắc chắn bạn sẽ được truyền cảm hứng rất nhiều từ “bậc thầy phát triển bản thân” Anthony Robbins. Ngoài ra, cuốn sách có thể giúp bạn có thêm một vài gợi ý để hiểu và làm chủ cảm xúc của mình. Cùng với đó là một kế hoạch 7 ngày giúp bạn làm chủ mọi khía cạnh trong cuộc sống. 

    Cởi trói linh hồn 

    Cuốn sách tuyệt vời được chắp bút bởi Michael Singer. Bạn là ai? Bạn có phải là những gì mà người ta gán cho bạn? Cuốn sách giúp chúng ta mở rộng tầm mắt hướng tới những góc nhìn giản đơn nhưng ít được chú ý trong cuộc sống. Bằng cách đào sâu vào bên trong, chắc chắn bạn sẽ có câu trả lời cho chính bản thân mình.

    4. Khóa học miễn phí giúp hiểu về bản thân

    Let’s Get Started: Building Self-Awareness

    Những người lãnh đạo hiểu về bản thân mình. Họ biết tận dụng thế mạnh và kiểm soát những điểm yếu bằng sự tự nhận thức. Trong khóa học này, bạn sẽ biết được cách sử dụng khả năng tự nhận thức để phát triển những kỹ năng của bản thân, đặc biệt trong công việc.

    Personal and Professional Development: Personal Development and Self-Awareness

    Khóa học miễn phí này sẽ giúp bạn hiểu được tại sao việc phát triển bản thân lại quan trọng. Ngoài ra, khóa học cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của sự tự nhận thức trong việc phát triển bản thân bạn và làm thế nào để bạn có thể bắt đầu. Khóa học hữu ích cho những ai có mong muốn bắt đầu phát triển bản thân nhưng chưa biết phải bắt đầu từ đâu.

    Quỳnh Đỗ – The Introvert Writer
    Write to grow, then inspire!


  • Điều gì khiến bạn không làm những việc cần làm?

    Tôi tin rằng bạn là một người thông minh. Bạn biết hết mọi thứ. Những bí mật để có thể sống hạnh phúc, khỏe mạnh và giàu có hơn. Nhưng tại sao bạn chưa thành công? Điều khác biệt chính là ở chỗ bạn BIẾT, nhưng bạn không LÀM. Bạn biết để hạnh phúc, bạn có thể kết nối với bản thân, thực hành thiền định, viết nhật ký, dành thời gian bên những người bạn yêu thương.

    Để khỏe mạnh, cần tập thể dục hàng ngày, uống nhiều nước, ăn nhiều rau hoa quả, hạn chế chất béo, dầu mỡ. Để giàu có, cần học hỏi, trau dồi kiến thức, kỹ năng áp dụng vào công việc, rèn luyện tư duy làm chủ,…Bạn biết rất nhiều và có thể còn rất rõ làm sao để đạt được những mục tiêu trong cuộc sống. Tại sao bạn không làm việc cần làm?

    Nghe toàn bộ bài viết trên The Introvert Writer Podcast.

    Vào năm 2017, khi sinh con đầu lòng, tôi đã rất nhiều lần hỏi bản thân mình về những việc mình muốn làm trong đời. Lúc đó, tôi đã rất muốn viết blog. Tôi nghĩ rằng mình có thể tạo ra được những cơ hội tốt từ blog. Rất có thể, tôi không cần phải đi làm công việc full time mà tôi không thích nữa và có thêm thời gian cho con. 

    Tôi háo hức đi mua một tên miền. Cuối cùng…tôi bỏ đấy. Tôi dành thời gian xem phim, lướt facebook, đọc báo lá cải. Nếu như tôi thực sự nghiêm túc xây dựng website của mình từ năm đó, có lẽ mọi chuyện giờ đã khác. 

    Tại sao tôi biết rằng có một website sẽ là một cơ hội tốt cho bản thân nhưng lại không thực hiện nó? Cũng giống như việc tôi biết rằng dậy sớm sẽ giúp tôi hoàn thành được nhiều việc hơn và tiến nhanh hơn nhưng tôi không làm?

    Điều gì đã khiến tôi không làm những việc đáng ra mình phải làm? 

    5 lý do khiến bạn không làm việc cần làm

    1. Obstacles (Khó khăn)

    Một trong những lý do chính khiến tôi dừng việc làm blog vào năm 2017 là do…khó quá. Lúc đó, tôi có quyết tâm cao và thực sự đã mua dịch vụ host từ Bluehost. Đây là dịch vụ được nhiều blogger nổi tiếng nước ngoài gợi ý. 

    Tuy nhiên, khi mua xong xuôi, tôi không bắt đầu cài đặt được. Tôi liên hệ và họ bắt tôi xác minh vài thứ. Sau khi cung cấp thông tin, trao đổi qua lại nhiều lần nhưng vẫn không giải quyết được, tôi từ bỏ. Thay vì tìm cách khác giải quyết, tôi kết thúc giấc mơ blog vào năm 2017 ở ngay vạch xuất phát.

    Bạn có bao giờ trải nghiệm những việc tương tự? Bạn nghĩ rằng mình cần phải làm một việc gì đó, nhưng thấy quá khó. Và rồi, bạn viện ra đủ lý do để từ bỏ. Ví dụ như khi bạn nghĩ cần phải rèn luyện kỹ năng tiếng Anh.

    Tuy nhiên, chỉ mới bắt đầu đọc vài đoạn, nghe vài phút, bạn đã thấy chẳng hiểu gì. Khó quá khiến bạn chẳng muốn tiếp tục nữa. Bạn nghĩ: “Thôi chưa cần tiếng Anh vội, tập trung làm tốt những việc khác đã”. Kết quả là, bạn chẳng làm được điều gì cho chính mình.

    2. Fear (Sợ hãi)

    Ai trong chúng ta cũng có nhiều nỗi sợ. Tôi nghĩ đây là một nguyên nhân khiến bạn không làm những việc có lợi cho bản thân. Tôi trải nghiệm điều này rõ nhất trong những mối quan hệ của mình. 

    Khi có những vấn đề khúc mắc cần giải quyết, tôi biết điều cần làm là nói ra những suy nghĩ của mình cho đối phương và tìm cách tháo gỡ. Tuy nhiên, tôi luôn lảng tránh. Vì tôi sợ một khi tôi nói ra, mối quan hệ sẽ không còn được như trước nữa. Khi tôi nói ra, có thể tôi sẽ mất đi một người quan trọng trong cuộc đời mình. 

    Trước đây, tôi từng có một mối tình. Dù biết người đó không tốt với mình, tôi vẫn không đủ dũng cảm để nói lời chia tay. Lúc đó còn trẻ, tôi nghĩ rằng vì mình yêu người đó quá nhiều nên không thể sống thiếu họ.

    Tuy nhiên, khi đã trải qua rồi, tôi nghĩ lý do là bởi tôi sợ. Tôi sợ là người thất bại trong mối quan hệ này, sợ chỉ còn lại một mình, sợ không còn được yêu thương, sợ mất đi cả những cảm giác quen thuộc mà tôi từng có trong đời.

    Liệu bạn có sợ hãi khi làm những việc nằm ngoài ngưỡng an toàn của bản thân, dù biết đó là những việc phải làm?

    3. Distraction (Xao nhãng)

    Đã bao giờ bạn dự định viết một bài viết nhưng rồi lại lang thang trên Facebook, xem một loạt video, ngó nghiêng trên Pinterest và kết thúc bằng không gì cả? Tôi đã từng có khoảng thời gian dài trong cuộc đời như vậy. Dù mục đích ban đầu tích cực, nhưng kết quả trả về là con số 0. 

    Chỉ mới gần đây thôi, khi tôi bắt đầu viết một bài blog và cần tìm tư liệu. Như thói quen, tôi Google Search. Nếu như chỉ dừng lại ở việc lấy tư liệu, mang về bài viết và kết thúc thì không còn gì phải bàn. Tuy nhiên, tôi đọc được một bài viết cực hay của một tác giả. Sau đó, tôi lân la sang các bài viết khác, quên luôn việc của mình. 

    Khi thấy tác giả này giới thiệu một cuốn sách, tôi tiếp tục tìm kiếm về cuốn sách đó. Đọc review ở vài nơi, tôi thấy cuốn sách có nhiều thông điệp ý nghĩa nên search tên tác giả. Rồi lại vào blog của anh ta. Một vòng lặp không hồi kết và quên luôn việc làm ban đầu của mình.

    Chắc rằng các bạn cũng đối diện với việc xao nhãng trong khi làm việc. Có quá nhiều thứ khiến chúng ta không tập trung. Bạn thấy không, kể cả tôi không lên mạng xã hội, vẫn có những việc khiến tôi xao nhãng. Cuối cùng, tôi đã không làm những việc mà mình định làm ban đầu.

    4. Uncertainty (Không chắc chắn)

    Một lý do nữa để giải thích cho vấn đề này là do không chắc chắn. Có thể bạn biết viết nhật ký là sẽ giúp bạn hiểu về bản thân, bạn chưa hoàn toàn tin vào điều đó. Chỉ viết những gì mình nghĩ thì có ích gì được chứ. Bạn băn khoăn, nghi ngờ về tính xác thực của nó, dù chưa hề thử. Vì không chắc chắn, bạn từ chối bắt đầu.

    Tôi cũng đã từng có cảm giác này. Tôi biết rằng để viết một bài viết cần phải lập dàn ý (outline). Vì đã quá quen với việc viết theo dòng chảy cảm xúc, tôi từ chối làm việc này. Nhưng khi thấy những bài viết của mình thiếu logic và rời rạc, tôi bắt đầu thử lên outline trước khi viết. Sau vài lần thử nghiệm, tôi thấy những chuyển biến tích cực trong bài viết của mình và dần hình thành thói quen này khi viết.

    5. Instant gratification (Thỏa mãn nhất thời)

    Tôi học được từ “instant gratification” của James Clear. Anh giải thích về việc tại sao chúng ta lại không làm những việc mình nên làm thông qua ví dụ về Victor Hugo: “Tại sao Victor Hugo cam kết viết một cuốn sách mà lại trì hoãn đến tận hơn một năm? Tại sao chúng ta lên kế hoach, đặt ra deadline, cam kết với mục tiêu nhưng cuối cùng lại thất bại trong hành trình đó?”

    “Khi bạn lập kế hoạch cho bản thân, như đặt cho mình mục tiêu giảm cân, viết một cuốn sách, hay học một ngôn ngữ, bạn đang lên kế hoạch cho bản thân trong tương lai. Bạn nghĩ ra viễn cảnh về cuộc sống của mình trong tương lai.”

    “Khi nghĩ về tương lai, não bộ của bạn dễ dàng nhận ra được giá trị của những lợi ích dài hạn. Tuy nhiên, đến khi quyết định, bạn lại sống trong hiện tại. Lúc này, bộ não của bạn nghĩ về hiện tại. Các nhà khoa học đã phát hiện ra rằng bản thân trong hiện tại thích những thỏa mãn nhất thời, chứ không phải những kết quả trong dài hạn.”

    “Đây là lý do tại sao bạn đi ngủ với tâm trạng háo hức để chuẩn bị tạo ra sự thay đổi trong cuộc đời. Nhưng khi thức dậy, bạn lại tiếp tục những thói quen cũ. Bộ não của bạn coi trọng những giá trị dài hạn trong tương lai, nhưng lại đưa ra quyết định dựa trên những thỏa mãn nhất thời trong hiện tại”

    Có lẽ chính vì vậy mà tôi luôn đi ngủ với tâm trạng háo hức chuẩn bị dậy sớm ngày mai để hoàn thành công việc. Cuối cùng lại nhấn “Snooze” để tiếp tục giấc mơ đẹp đang dang dở của mình.

    Bạn có như vậy không?

    Giải quyết tình trạng này với “The Do Plan”

    1. Awareness: Hiểu về bản thân

    Chỉ có hiểu về những thói quen, suy nghĩ của bạn mới giúp bạn biết mình nên làm gì. Tôi gợi ý bạn sử dụng nhật ký để ghi chép về mọi hoạt động của bản thân. Sau đó, thường xuyên đọc lại để biết mình đang gặp những vấn đề gì. Xác định xem đâu là vấn đề bạn cần giải quyết. Mỗi một lần, chỉ lựa chọn cho mình một vấn đề mà thôi. 

    Liệu bạn đang sợ hãi, hay xao nhãng? Bạn thích thỏa mãn nhất thời hay cảm thấy không chắc chắn với lựa chọn của mình? Dựa vào đó, bạn tìm kiếm (brainstorm) ý tưởng và thử nghiệm những giải pháp để khắc phục tình trạng này.

    2. KISS (Keep It Small and Simple): Bắt đầu những điều nhỏ và đơn giản

    Bất kỳ điều gì bạn định làm, nhớ đặt cho mình những mục tiêu đơn giản, có thể thực hiện được. Hỏi bản thân rằng: “Ba điều đơn giản nhất bạn có thể làm hôm nay để tạo ra sự thay đổi là gì?”. Nếu ba điều vẫn là quá nhiều, hãy rút xuống còn một. Sau đó, hãy bắt tay vào làm, ngay khi bạn vừa nghĩ đến. Không chần chừ, không nghi ngại, không để cho bất kỳ một điều gì xen lẫn vào những suy nghĩ và hành động của bạn. 

    Tôi thực hiện điều này một thời gian và thấy khá hiệu quả. Ví dụ, tôi hay trì hoãn việc viết. Bạn đừng nghĩ rằng tôi là người viết thì luôn có thể viết dễ dàng. Ban đầu khi chưa có thói quen viết, tôi hay lảng tránh chuyện viết. Thay vào đó, tôi ngồi học các khóa học online, hay đọc tài liệu. Nhưng tất cả những việc này đều không có ý nghĩa gì nếu như tôi không viết. 

    Sau đó, tôi đặt mục tiêu mỗi ngày hoàn thành một bài viết. Ngay lập tức sau khi thức dậy và làm vệ sinh cá nhân, tôi ngồi vào bàn và viết. Để đơn giản hơn, tôi chẻ nhỏ việc cần làm. Tôi nghĩ về chủ đề mình cần viết từ buổi tối hôm trước. 

    Ngoài ra, tôi còn thiết lập sẵn quy trình viết, bắt đầu từ việc trả lời câu hỏi viết cho ai, về vấn đề gì, lên outline, rồi nghiên cứu. Tất cả tôi đều quy định thời gian. Khi dự định bài viết 1000 chữ, tôi chỉ nghiên cứu trong 30 phút. Hết thời gian, tôi tắt hết các tab và tập trung vào viết. Nhờ đó, tôi hoàn thành xong được bài viết của mình.

    3. The 2 minutes rule: Quy tắc 2 phút

    Dù là bất kỳ lý do gì, chỉ cần bạn nghĩ rằng đó là việc nên làm, hãy thử làm nó trong 2 phút. Làm một việc trong hai phút đơn giản, đúng không? Sợ viết, hãy viết trong hai phút. Ngại đọc sách, hãy đọc trong hai phút. Lười học Tiếng Anh, chỉ học trong 2 phút thôi. Nếu qua hai phút rồi mà bạn không muốn làm nữa, bạn có thể dừng lại. 

    Hãy kiên trì thực hiện những điều này hàng ngày. Sẽ có một ngày bạn không còn cảm thấy muốn dừng lại nữa, mà tiếp tục những công việc của mình.

    4. Keep Focused: Giữ tập trung

    Khi bạn thực hiện bất kỳ nhiệm vụ gì, hãy tập trung hoàn toàn vào nó. Điều này nói thì đơn giản nhưng thực hiện không dễ dàng. Khi làm việc, tôi thường loại bỏ tất cả những thứ có thể gây mất tập trung xa khỏi tầm mắt. Chỉ có tôi và chiếc máy tính. 

    Bạn có thể sử dụng một ứng dụng có tên Forest để duy trì sự tập trung của mình. Một khi bạn bấm nút “Start”, bạn bắt đầu trồng một cái cây. Trong thời gian bạn hoàn toàn tập trung vào công việc mà không sử dụng điện thoại, hạt giống của bạn sẽ phát triển thành cây. Nếu như bạn thoát ra khỏi ứng dụng để làm một việc khác, cây của bạn sẽ chết. Không ai nỡ giết chết một cái cây đang phát triển cả, phải vậy không?

    5. Find your motivation: Tìm kiếm động lực

    Bạn hãy tìm kiếm động lực từ bên trong của mình. Điều gì khiến bạn có cảm hứng để hoàn thành những việc mình phải làm? Viết ra một danh sách những điều bạn sẽ có được. (Có thể là cả những điều bạn sẽ phải đánh đổi khi thực hiện một điều gì đó). Nếu như đã chắc chắn điều đó mang lại nhiều lợi ích hơn cho bạn, đừng do dự nữa. Lấy những điểm tích cực này dán lên đâu đó để nhắc nhở bản thân mỗi ngày.

    Ngoài ra, nếu không thể tìm thấy động lực từ bên trong, bạn luôn có thể tìm kiếm sự giúp đỡ. Bạn có thể tìm đến những người mình tin tưởng, ngưỡng mộ nhờ họ tư vấn về vấn đề của mình. Chắc chắn, họ sẽ đem lại nguồn động viên khích lệ quý giá trên hành trình của bạn.

    6. Positve Self Talk: Trò chuyện tích cực với bản thân

    Tôi là người hay nói chuyện một mình. Trong khi trò chuyện với bản thân, tôi thường nói về những điều tích cực. Tôi có niềm tin rằng nếu mình cố gắng làm việc chăm chỉ và kiên trì, tôi sẽ có được thành công. 

    Tuy nhiên, cuộc đời không bao giờ là dễ dàng. Khó khăn luôn xuất hiện khiến tôi nản lòng. Lúc này, thói quen nhắc nhở bản thân về những điều tích cực đã giúp tôi vượt qua những khoảnh khắc này. Tôi nói với bản thân tập trung vào điều mình có thể cải thiện, bỏ qua những gì bản thân không thể kiếm soát. Nhờ đó, tôi hoàn thành được mục tiêu đề ra.

    Để thực sự bắt đầu làm những việc bạn cho là nên làm không phải là việc dễ dàng.

    Nhưng bạn có nhớ lúc chơi game, dù đường đua của bạn có nhiều chướng ngại vật, bạn vẫn băng băng vượt qua để về đích?

    Vì vậy, lời khuyên cuối cùng tôi muốn dành cho bạn đó là hãy nghĩ đến viễn cảnh thành công. Bạn sẽ có lý do để bắt đầu.

    Quỳnh Đỗ – The Introvert Writer
    Write to grow, then inspire!


  • Để rèn luyện trí tuệ cảm xúc trong công việc và cuộc sống

    Chúng ta đang sống trong một thế giới thay đổi chóng mặt hàng ngày. Cùng với đại dịch Covid 19 và sự bùng nổ kỷ nguyên số, các công ty ngày càng đẩy nhanh quá trình chuyển đổi số và tự động hóa. Chính vì vậy, nhiều việc làm có thể bị mất đi, những kỹ năng mới cần phải cập nhật liên tục. Kỹ năng không còn phù hợp sẽ bị đào thải nhanh chóng. 

    Nếu như bạn hay theo dõi thông tin trên diễn đàn kinh tế thế giới, bạn sẽ biết những kỹ năng nào cần thiết cho 5 năm tới. Bạn có thể học hỏi để làm chủ bộ kỹ năng này. Như vậy, bạn chủ động trước mọi thay đổi của cuộc sống. Khi mà mọi thứ liên tục thay đổi, chỉ có chủ động đón đầu mới khiến bạn không dễ dàng bị quật ngã trước thử thách.

    Trong những kỹ năng được công bố bởi diễn đàn kinh tế thế giới, có một kỹ năng khiến tôi đặc biệt chú ý. Đó là năng lực trí tuệ cảm xúc (Emotional Intelligence – EI). Tôi nghĩ rằng, trong thời đại mà robot có thể thay thế hầu hết mọi công việc của con người, rèn luyện trí tuệ cảm xúc chính là sức mạnh khiến chúng ta khác biệt và không thể thay thế.

    Bài viết này của tôi đã được Spiderum lựa chọn làm bài viết tiêu biểu và được chuyển thành video đăng tải trên kênh Youtube của Spiderum.

    Trí tuệ cảm xúc là gì?

    Trí tuệ cảm xúc chính là năng lực nhận thức, kiểm soát và đánh giá cảm xúc. Theo tôi, trí tuệ cảm xúc là kỹ năng có thể học hỏi và trau dồi. Miễn là các bạn kiên trì luyện tập hàng ngày. 

    Có một lưu ý nhỏ ở đây. Theo định nghĩa bên trên thì khả năng chúng ta thể hiện và kiểm soát cảm xúc là quan trọng. Tuy nhiên, việc nhận thức và phản hồi lại những cảm xúc của người khác cũng quan trọng không kém. Thấu cảm chính là một trong những trụ cột của trí tuệ cảm xúc. Nếu không hiểu và tôn trọng cảm xúc của người khác, bạn sẽ khó tạo ra được những mối quan hệ hiệu quả trong công việc và cuộc sống.

    Tại sao trí tuệ cảm xúc lại quan trọng?

    Trí tuệ cảm xúc đóng vai trò quan trọng trong quá trình phát triển bản thân của bạn. Ngoài ra, năng lực này còn có sức mạnh to lớn giúp bạn kết nối với mọi người. Đây là một công cụ giúp chúng ta trong kinh doanh, đàm phán, tương tác với bạn bè, gia đình, đồng nghiệp và cả những người xa lạ. 

    Dưới đây là một vài lý do giải thích vì sao trí tuệ cảm xúc lại quan trọng trong công việc và cuộc sống:

    • Người có năng lực trí tuệ cảm xúc cao nhận thức tốt về bản thân. Bạn nắm bắt được cảm xúc của chính mình nên tự tin vào bản thân. Nhận thức được cảm xúc của mình trong mối tương quan với người khác giúp cho bạn truyền đạt cảm xúc tới người khác hiệu quả. 
    • Người có năng lực trí tuệ cảm xúc cao phát triển mối quan hệ hiệu quả. Bạn biết cách lắng nghe và thấu cảm. Đặt mình vào vị trí của người khác khiến bạn hiểu hơn về cách ứng xử của họ. Từ đó, bạn có được mối quan hệ tốt đẹp với mọi người xung quanh
    • Người có năng lực trí tuệ cảm xúc cao được các nhà tuyển dụng xem trọng71% quản lý nhân sự cho biết họ đánh giá cao những ai có EI hơn là IQ. Người sở hữu năng lực này thường có kỹ năng giải quyết vấn đề và đưa ra quyết định tốt. Bạn có thể làm việc hiệu quả dù là độc lập hay với đội nhóm. 
    • Người có năng lực trí tuệ cảm xúc cao thường là một nhà lãnh đạo tài ba. Họ biết lắng nghe và tôn trọng ý kiến của nhân viên khi giao tiếp. Họ cũng là những người lãnh đạo thấu đáo và được nhân viên tôn trọng vì biết quan tâm và thấu cảm.
    • Người có trí tuệ cảm xúc cao có cuộc sống hạnh phúc hơn. Bạn nhận thức được cảm xúc tiêu cực và tìm cách kiểm soát chúng. Chính vì vậy, bạn có nội tâm mạnh mẽ và cuộc sống hạnh phúc hơn những người còn lại.

    Những thành phần tạo nên trí tuệ cảm xúc

    Daniel Goleman, tác giả cuốn sách nổi tiếng “Trí thông minh cảm xúc”, cho rằng trí tuệ cảm xúc có 5 thành phần:

    • Self Awareness
      Tôi đã nhắc đến tự nhận thức như một kỹ năng quan trọng nhất mà bạn cần nắm bắt. Nhưng đây chỉ là một phần của trí tuệ cảm xúc. Sự tự nhận thức chính là khả năng nhận biết suy nghĩ và cảm xúc của bạn. Đó là việc bạn hiểu được những mong muốn, hành động của bạn trong tương quan với bản thân và những người xung quanh.
    • Self Regulation
      Là khả năng điều khiển và kiểm soát cảm xúc cho đến khi tìm được thời điểm phù hợp để bộc lộ.
    • Motivation
      Động lực của những người có trí tuệ cảm xúc thường đến từ mong muốn hoàn thành những mục tiêu có ý nghĩa trong cuộc đời.
    • Empathy
      Thấu cảm chính là việc bạn hiểu, cảm thông và chia sẻ với cảm xúc của người khác một cách thận trọng, tử tế.
    • Social skills
      Kỹ năng xã hội chính là việc bạn nhận biết được cảm xúc của mình và người khác. Nhờ đó, có thể giao tiếp hiệu quả trong mọi tình huống hàng ngày.

    10+ cách hữu ích giúp bạn rèn luyện trí tuệ cảm xúc hàng ngày

    Gọi tên cảm xúc của bạn

    Bạn có biết, chúng ta có thể trải qua khoảng 34.000 cảm xúc. Cảm xúc mà chúng ta có nhiều khi lại là hỗn hợp các cảm xúc khác nhau. Như khi bạn đọc một bài đăng trên Facebook của một người bạn khoe về thành công của cô ấy. Bạn có thể thấy mừng cho thành công của cô ấy. Xen lẫn vào đó là một chút ghen tị. Có thể còn là tự ti, chán nản với chính mình, hay bực bội với bản thân. 

    Dành thời gian gọi tên cảm xúc sẽ giúp bạn hiểu rõ bản thân mình và kiểm soát cảm xúc tốt hơn. Bạn có thể sử dụng một công cụ có tên là The Emotion Wheel để học cách gọi tên cảm xúc của mình.

    Trung thực với cảm xúc của bạn

    Khi tôi cảm thấy buồn vì thi trượt kỳ thi vào trường Chuyên của tỉnh, mẹ tôi nói rằng tôi không được phép buồn. “Đã thi trượt rồi lại còn không biết cố gắng còn buồn với bã”. Và tôi rất nhớ câu nói này của mẹ. Dù có thể mẹ có ý tốt an ủi tôi, nhưng nó đã khiến tôi phải lảng tránh cảm xúc của mình. 

    Tôi cố tỏ ra bình thường, nhưng bên trong có hàng vạn nỗi niềm khó tả. Bây giờ khi đã có con, tôi khuyến khích con trung thực với cảm xúc của mình. Con có thể buồn, có thể khóc, miễn là đó chính là cảm giác thực sự con đang có. Chỉ có như vậy, con mới tìm ra cách để giải tỏa được cảm xúc của mình.

    Nhận thức về hành vi của bạn

    Trong cuộc sống, nhiều khi chúng phản ứng về mọi việc trong vô thức. Điều này có thể tạo ra những ảnh hưởng không tốt trong cuộc sống. Ví dụ trước đây tôi hay nổi cáu và quát tháo khi con mè nheo. Bất cứ lúc nào con mè nheo, tôi tự động to tiếng hơn bình thường. Đến khi thấy con chơi với một chú gấu bông và nổi cáu tương tự. Dù con chỉ đang chơi nhập vai, tôi cũng thấy giật mình. 

    Lúc này, tôi bắt đầu chú ý hơn đến cách cư xử của mình với con cái và những người khác. Càng chú tâm vào, tôi chủ động bấm nút “dừng” mỗi khi chuẩn bị nổi cáu. Bây giờ, khi chuẩn bị mất kiểm soát, tôi thường đi ra một góc, hoặc vào nhà vệ sinh để bình tĩnh lại. Sau khi bình tĩnh, cơn giận cũng đi qua, con cũng bình tĩnh lại, mọi việc trở nên dễ dàng hơn.

    Chịu trách nhiệm về cảm xúc của bạn

    Chịu trách nhiệm về cảm xúc của bạn nghĩa là không đổ lỗi cho sự vật, sự việc hay bất kỳ ai khác. Có thể đó là nguyên nhân gây nên những cảm xúc của bạn. Nhưng bạn mới là người quyết định nên cư xử như thế nào. Nếu bạn cảm thấy khó chịu vì những hành động của người khác, thì đó là việc bạn cho phép người khác tác động lên cảm xúc của mình. 

    Khi hiểu rằng bạn là người chịu trách nhiệm cho cảm xúc của bản thân, bạn sẽ biết cách đặt ra những ranh giới. Đồng thời, bạn cũng tìm cách để xử lý những cảm xúc tiêu cực và trở nên tích cực hơn.

    Tôi từng nghe được nhiều lời chí trích về mình. Trước mặt thì mọi người vui vẻ nói cười. Nhưng sau lưng thì họ nói rằng tôi dốt nên mới ở nhà trông con. Không có tiền, rồi cũng sẽ có ngày chồng chán mà bỏ. Đợt đó, vừa trông con, vừa nghe những lời đàm tiếu, tôi stress kinh khủng. Tôi cáu gắt với chồng, bực bội mỗi khi nghe tiếng con khóc. 

    Nhưng tất cả đều là do chính tôi. Tôi đã để những suy nghĩ của người khác điều khiển cảm xúc của mình. Khi ngồi lại với trang nhật ký, tôi dùng “The Five Whys”. 5 câu hỏi Why liên tiếp để đào sâu vào cảm xúc của mình. Tôi nhận ra rằng, “dù ai nói ngả nói nghiêng”, chỉ cần mình hạnh phúc với cuộc sống của mình là đủ. Vì chỉ có mình mới chịu trách nhiệm cho chính mình.

    Giữ một tư duy mở

    Có một tư duy mở giúp bạn không bị đóng khung bởi những định kiến đã lỗi thời. Bạn tìm ra được những khía cạnh mới giúp hiểu bản thân mình và người khác. Tôi đã từng giữ những định kiến rất lâu về một người bạn của mình sau một sự việc không vui. Tôi phán xét và nghĩ rằng đó là những tích cách không tốt của họ. 

    Tuy nhiên, gần đây, khi kết nối lại và lắng nghe câu chuyện của bạn, tôi mở lòng mình. Điều này giúp tôi có một thêm một mối quan hệ chất lượng trong cuộc sống.

    Suy nghĩ tích cực

    Trước đây, tôi là một người hay nghĩ tiêu cực. Khi gặp thất bại, tôi không ngừng đổ lỗi cho bản thân mình. Hiện tại, khi làm việc toàn thời gian, tôi đã suy nghĩ tích cực hơn nhiều. Giờ đây, khi nhận được kết quả không tốt, tôi không than thân trách phận nữa. Thay vào đó, tôi cảm ơn chính mình vì đã làm việc chăm chỉ. Tôi cũng biết rằng, thất bại đồng nghĩa với việc mình cần phải cố gắng nhiều hơn nữa. Suy nghĩ này đã giúp tôi kiên trì bước đi trên con đường của mình.

    Lắng nghe chủ động

    Lắng nghe chủ động có nghĩa là thực sự tập trung vào những gì người khác nói để hiểu thông điệp của họ và đưa ra phản hồi. Bạn có bao giờ ở trong một cuộc họp mà người phát biểu cứ nói, còn bạn thì vẫn đang miên man trong dòng suy nghĩ của mình? Dù cho đó là những điều bạn không đồng tình hay không quan tâm, hãy dành sự tôn trọng cho họ bằng cách lắng nghe. 

    Bạn cũng nên sử dụng giao tiếp phi ngôn ngữ như gật đầu, hay duy trì biểu cảm trên khuôn mặt, ánh mắt. Lắng nghe tích cực sẽ khiến bạn hiểu người khác và có được kết nối chất lượng với mọi người. 

    Gần đây, vì dịch mà tôi không thể phỏng vấn trực tiếp mà thông qua những cuộc gọi. Tôi thấy rằng, khi mọi người chia sẻ nhiều mà không nhận được tín hiệu phản hồi từ chúng ta, họ có thể nghĩ là bạn không quan tâm đến những gì họ nói. Bởi vậy, khi voicecall, tôi thường xuyên “vâng”, vô thức “gật đầu” hoặc cười thành tiếng để mọi người biết tôi vẫn đang lắng nghe. Tôi tin rằng, lắng nghe chủ động như vậy sẽ khiến cuộc nói chuyện hiệu quả hơn. Người nói cũng cảm thấy vui vẻ hơn trong mối liên hệ với bạn.

    Thực hiện bài test đánh giá EI

    Những bài test đánh giá năng lực trí tuệ cảm xúc là nguồn tham khảo hữu ích giúp bạn biết được mình đang ở đâu. Sau khi thực hiện bài test, hãy vạch ra những hành động cụ thể cho bản thân để cải thiện khả năng của mình.

    Thực hành thấu cảm

    Thấu cảm chính là khả năng đặt mình vào ví trí của người khác để hiểu cho họ. Tôi thực hành thấu cảm bằng cách ngừng phán xét. Tất cả những gì mọi người nói ra, tôi đều tiếp thu mà không phán xét đúng sai. Tôi cố gắng tìm ra những lý do để hiểu cách suy nghĩ của họ. 

    Trước đây, tôi là người hay phán xét. Tôi nghĩ rằng họ nói như vậy là không đúng. Chỉ có điều tôi nghĩ mới đúng. Nhưng sau này, tôi học được rằng không có đúng sai, chỉ có phù hợp hay không phù hợp. Cách làm của người khác cũng là một điều mà ta có thể học hỏi khi bạn biết mở cửa tư duy của mình.

    Tập luyện hàng ngày

    Chắc hẳn các bạn đã biết đến quy tắc 10,000 giờ. Mỗi một kỹ năng cần 10,000 giờ khổ luyện để có thể thành thục. Nhưng hãy quên nó đi. 10,000 giờ thật quá nhiều. Bạn chỉ cần luôn tỉnh thức trong mỗi hành động của mình. Kiên trì thực hiện mỗi ngày. Đừng bỏ cuộc.

    Sự tự nhận thức cũng là một thành phần của trí tuệ cảm xúc. Bởi vậy, phát triển kỹ năng tự nhận thức cũng góp phần nâng cao EI của bản thân. Bạn có thể tìm hiểu 10 cách để hiểu về bản thân đã được tôi giới thiệu trên The Introvert Writer.

    Kết hợp lại, bạn đã có cho mình rất nhiều cách để cải thiện EI của bản thân. Điều quan trọng là, hãy lấy giấy bút ra, chọn cho mình 3 điều quan trọng nhất và bắt đầu thực hành. Kiến thức mãi mãi chỉ là kiến thức nếu bạn không thể biến nó thành trí tuệ của mình.

    Những cuốn sách giúp bạn nâng cao kỹ năng trí tuệ cảm xúc

    1. Bộ Sách HBR Trí Tuệ Xúc Cảm – Emotional Intelligence (Bộ 10 Cuốn)

    Bộ sách của Harvard Business Review là một bộ sách chất lượng về trí tuệ cảm xúc. Bạn sẽ có được những góc nhìn đa chiều về trí tuệ cảm xúc trong công việc và cuộc sống. Bộ sách đưa ra cho bạn những cách thức giúp kiểm soát và quản lý cảm xúc. Từ đó, bạn rèn luyện được năng lực trí tuệ cảm xúc, biết cách giải quyết cho những tình huống khó khăn, “những người khó nhằn” trong công việc và cuộc sống. 

    2. Trí Tuệ Xúc Cảm

    Trí tuệ xúc cảm là cuốn sách của Daniel Goleman. Cuốn sách như một hướng dẫn đầy đủ nhất từ bậc thầy của trí tuệ xúc cảm. Từ việc định nghĩa rõ ràng về trí tuệ cảm xúc, tại sao nó lại quan trọng và cách thức để bạn nâng cao EI. Tất cả đều có trong cuốn sách này.

    3. Bước Chậm Lại Giữa Thế Gian Vội Vã

    Dù không phải là một cuốn sách về trí tuệ cảm xúc, nhưng cuốn sách nổi tiếng của đại sư Hae Min sẽ có ích với bạn. Nó giúp bạn sống trong tỉnh thức, bước chậm lại một nhịp để tập trung vào chính mình. Đây chính là một trong những điều quan trọng giúp bạn tập trung vào cảm xúc của mình. Từ đó, bạn nhận biết được và học cách quản lý chúng.

    3 khóa học miễn phí chất lượng giúp bạn rèn luyện kỹ năng trí tuệ cảm xúc

    1. The Ultimate Emotional Intelligence Training Program

    Một khóa học giúp bạn học cách kiểm soát cảm xúc của mình.

    2. Empathy and Emotional Intelligence at Work

    Giúp bạn phát triển các kỹ năng để gia tăng sự đồng cảm và tin tưởng, cải thiện khả năng hợp tác. Đồng thời tạo ra những trải nghiệm đột phá, hiệu quả hơn trong công việc.

    3. Managing Emotions in Times of Uncertainty & Stress

    Trong khóa học với 10 giờ hướng dẫn chuyên sâu này, bạn sẽ học được những kiến thức và kỹ năng giúp bạn kiểm soát cảm xúc trong một thế giới hỗn độn, với nhiều căng thẳng đến từ công việc và cuộc sống. Từ đó bạn có thể làm chủ bản thân, hướng tới một cuộc sống hạnh phúc hơn. 

    Quỳnh Đỗ – The Introvert Writer
    Write to grow, then inspire!


  • 10 cách hiệu quả giúp bạn hiểu về bản thân, sống đời mơ ước

    Có một vài bạn hỏi tôi về việc làm sao để tìm ra những điều mình mong muốn trong cuộc sống. Trong số đó, có bạn đang trải qua biến cố của cuộc đời khi hôn nhân tan vỡ, công việc gặp nhiều khó khăn. Bạn bày tỏ rằng mình không biết mình muốn gì và nên làm gì tiếp theo.

    Khi đó, tôi đã thử đặt mình vào cuộc sống của bạn để tự hỏi bản thân sẽ làm gì. Nhưng tôi không thể đưa ra được câu trả lời. Vì tôi thiếu những dữ kiện quan trọng để có thể đưa ra được quyết định. Tôi nghĩ rằng chỉ có hiểu rõ bản thân bạn mới có thể tự tìm thấy câu trả lời cho mình.

    Mỗi con người là một cuộc đời, một hoàn cảnh khác nhau, những dải tính cách khác nhau, suy nghĩ khác nhau, và còn nhiều những điều khác nhau nữa, Vì thế mà bạn là độc nhất vô nhị trong hơn 7 tỷ người tồn tại trên Trái Đất. Chỉ có bạn mới có biết mình muốn gì và nên làm gì. Bởi vậy, cải thiên khả năng tự nhận thức về bản thân là điều đầu tiên bạn nên làm để sống cuộc đời bạn mong muốn.

    Nhận thức về bản thân không phải là một tài năng thiên bẩm, nó là một kỹ năng mà bạn có thể làm chủ thông qua học tập và rèn luyện mỗi ngày. (Tất nhiên là nếu bạn muốn và sẵn sàng cam kết với nó.) Và tôi có một tin tốt dành cho bạn. Đó là  tôi biết một vài cách có thể giúp bạn hiểu rõ bản thân mình. Kiểm tra 10 cách tôi gợi ý dưới đây nhé.

    Lắng nghe toàn bộ bài viết trên The Introvert Writer Podcast.

    1. Kết nối với bản thân

    Nghe thật chung chung đúng không ạ? Làm thế nào để bạn có thể kết nối với bản thân mình? Đã bao giờ trong một ngày bạn dành 10 phút “ích kỷ” cho riêng mình? Kết nối với bản thân đơn giản chỉ là dành cho mình không gian yên tĩnh để lắng nghe từng nhịp thở và tận hưởng sự tĩnh lặng trong tâm trí.

    Nếu có điều gì bất chợt hiện lên trong đầu, bạn hãy lắng nghe mà không phán xét. Thực hành những khoảnh khắc này trong nhiều ngày, chắc chắn bạn sẽ cảm thấy những kết nối mạnh mẽ với tâm hồn mình.

    2. Đi tìm những giá trị cốt lõi của bạn

    Giá trị cốt lõi là chiếc la bàn chỉ đường cho bạn trước những mịt mù giăng lối trên đường đời. Tôi không hề biết đến giá trị cốt lõi cho đến thời điểm cách đây 6 tháng. Đó là trước khi tôi bắt đầu lại từ đầu ở tuổi 30 với con số 0 tròn trĩnh. Những câu hỏi như tôi là ai, tôi sống vì điều gì, tôi phải làm gì với cuộc đời mình là điều mà tôi đã liên tục hỏi bản thân trong những thời điểm đó (cũng giống như người bạn tôi kể ở phần đầu).

    Sau rất nhiều giờ đọc, viết và tìm kiếm câu trả lời, tôi nhận thấy mình có một số những ưu tiên trong cuộc sống. Khi không thỏa mãn được những điều này, tôi khó chịu, bất an, và luôn tìm cách thoát ra. Điển hình nhất là việc tôi liên tục thay đổi công việc. Việc sau vẫn có những vấn đề tương tự như việc trước. Có khi còn nhiều bất mãn hơn. 

    Đến khi khám phá được những giá trị cốt lõi của mình, tôi hiểu rõ về bản thân mình. Tôi biết được đâu là những điều quan trọng mà tôi dành ưu tiên trong cuộc sống. Bởi vậy tôi đưa ra quyết định dựa trên những điều này. Tôi hạnh phúc hơn vì công việc và cuộc sống tôi lựa chọn phù hợp với những giá trị của tôi.

    3. Quan tâm đến những cảm xúc tiêu cực của bạn

    Điều gì khiến bạn cảm thấy buồn bã, hờn giận, ghen tị, đố kỵ hay căng thẳng? Hoàn cảnh hay lý do gì thường dẫn bạn đến những cảm xúc như vậy? Nhận biết được điều này là một cách để bạn hiểu rõ bản thân. Chúng ta thường không kiểm soát được những cảm xúc của mình. Đặc biệt là những cảm xúc tiêu cực. Những cảm xúc này thường xuyên xảy ra, ảnh hưởng đến cuộc sống của bạn. 

    Trước đây, tôi là người không biết kiềm chế cảm xúc của mình. Nhìn mặt tôi, bạn sẽ đọc vị luôn được cảm xúc của tôi. Tôi bắt đầu chú ý hơn đến cảm xúc của mình từ khi có con. Khi nuôi con, tôi có rất nhiều niềm vui và hạnh phúc. Nhưng không thể tránh được những phút giây khó chịu, bực bội. Có những lúc không kiểm soát được, tôi đã quát mắng con. Sau đó tôi lại hối hận khi làm vậy. 

    Sau đó, tôi dần ý thức hơn về cảm xúc của bản thân. Khi biết mình sắp nổi giận, tôi thường đi ra chỗ khác để bình tĩnh lại. Không hẳn khi nhận thức được, bạn sẽ hình thành ngay được thói quen hiệu quả để kiểm soát cảm xúc của mình. Tuy nhiên, một khi có ý thức, bạn sẽ tiến gần hơn đến giải pháp giúp bạn làm chủ được cảm xúc của bản thân.

    4. Dành thời gian ghi chép nhật ký

    Ý tưởng này là một cách tuyệt vời để bạn ghi lại những gì diễn ra trong thế giới của bạn. Khi ghi chép lại tất cả trải nghiệm, cảm xúc và suy nghĩ, bạn sẽ dễ dàng theo dõi và đánh giá bản thân. Nghiên cứu chỉ ra rằng chúng ta có hơn 6000 suy nghĩ trong một ngày. Nếu như cứ để nó trôi qua mà không ghi chép lại, bạn sẽ bỏ lỡ nhiều cơ hội để hiểu rõ bản thân.

    Bạn đã làm những điều gì, tại sao bạn làm nó, bạn có những cảm xúc gì khi một sự việc cụ thể diễn ra, bạn có hối hận khi làm điều đó không….Nhìn lại những sự việc và kết nối chúng với nhau, bạn sẽ thấy được một bức tranh rõ ràng hơn về chính mình.

    5. Thực hiện những bài test về tính cách hoặc sự tự nhận thức

    Một trong những cách đơn giản được nhiều người lựa chọn đó để hiểu về bản thân là thực hiện những bài test tính cách hoặc đánh giá khả năng tự nhận thức. Những bài test này giúp bạn đưa ra một cái nhìn tổng thể về bản thân, những nét tính cách đặc trưng, những điều phù hợp với con người bạn. 

    Tuy nhiên, tôi nghĩ rằng bạn không nên phụ thuộc hoàn toàn vào kết quả bài test. Hãy coi đó là sự tham khảo. Nhìn vào đó để có một cách tiếp cân khác khi nhìn nhận vấn đề về bản thân. Dù sao thì không thể phủ nhận rằng đây là một trong những cách hiệu quả và nhanh chóng giúp bạn tiến gần hơn đến kết quả.

    6. Hỏi những người khác nhìn nhận thế nào về bạn

    Bạn có thể tìm đến sự giúp đỡ của những người bạn, đồng nghiệp hay bất kỳ ai mà bạn tin tưởng để hỏi về cảm nhận của họ dành cho bạn. Nhờ đó, bạn biết được cái nhìn của người khác về mình. Dù bạn cho rằng bản thân nhận thức được việc mình đối xử như thế nào với người khác thì tất cả cũng chỉ là phán đoán của bạn. Hỏi họ giúp bạn xác nhận những phán đoán này. Đồng thời đưa ra được đánh giá về mối quan hệ của bạn với những người xung quanh.

    Cách thức này dù có hiệu quả nhưng cũng bộc lộ một vài khuyết điểm. Đầu tiên là rất có thể mọi người không trung thực trả lời những gì bạn hỏi. Thứ hai là bạn dễ bị ảnh hưởng bởi những gì người khác nói. Điều này khiến bạn đưa ra những phán đoán hoặc quyết định không phù hợp với bản thân. Tôi nghĩ rằng bạn nên thực hiện việc này dựa trên sự tỉnh thức. Đó là luôn đặt những nhận xét này trong mối tương quan với bản thân bạn nữa. 

    Một người bạn có hơn 6000 followers cho tôi nhận xét để cải thiện giao tiếp trên mạng xã hội. Bạn nói đôi khi cũng phải sống ảo, chụp nhiều ảnh đẹp, up thêm ảnh con cái cuộc sống lên nữa kèm theo một vài tips nữa. Tôi biết đó là những điều hiệu quả. Nhưng với một người hướng nội như tôi, thì đây chưa hẳn là lựa chọn tôi thấy thoải mái. Tôi chỉ dựa trên lời khuyên này rồi tìm cách điều chỉnh phù hợp với tôi.

    7. Nhờ sự trợ giúp từ chuyên gia 

    Những chuyên gia hay các nhà tư vấn là những người có thể giúp bạn hiểu rõ bản thân. Họ được học và đào tạo một cách bài bản để giúp bạn đào sâu hơn vào bản thân. Họ cũng cho bạn những lời khuyên quý giá trên hành trình tìm kiếm chính mình. Nếu như thật sự gặp khó khăn và không thể bắt đầu, tôi nghĩ đây là cách hiệu quả nhất để bạn tìm hiểu về con người mình.

    8. Nghĩ về những thành công và thất bại của bạn

    Hãy nhớ về những thành công hoặc thất bại của bạn. Dành thời gian để tìm hiểu và phân tích kỹ càng những “case studies” này. Sự việc đã diễn ra như thế nào? Bạn đã làm những gì? Kết quả ra sao? Nếu như được thay đổi, bạn có làm khác đi? Bạn rút ra được những điểm mạnh, điểm yếu gì của bản thân sau những sự kiện đó? 

    Tôi nghĩ rằng điều quan trọng là bạn phải giữ được cho mình một đầu óc tỉnh táo để nhìn nhận khách quan vấn đề. Đây không phải là lúc để bạn nâng cao bản thân hay tự ti vì những gì mình đã có. Điều quan trọng là bạn biết được đâu là điểm mạnh của mình để tiếp tục phát huy. Và đâu là những điểm yếu mà bạn cần cải thiện hay những sai lầm bạn cần tránh.

    9. Không ngừng học hỏi và đầu tư vào bản thân 

    Albert Einstein đã từng nói: “Khi bạn ngừng học hỏi, bạn bắt đầu chết đi”. Luôn tò mò và không ngừng học hỏi giúp chúng ta khám phá bản thân và trải nghiệm cuộc sống. Khi hiểu còn nhiều điều cần khám phá và học hỏi, chúng ta biết khiêm tốn với chính mình. Nhờ đó, bạn có được cái nhìn khách quan và chính xác về bản thân. 

    Hẳn các bạn đã biết đến hiệu ứng Dunning-Kruger trong tâm lý học. Hiểu nôm na là việc một người đánh giá năng lực của mình cao hơn năng lực thực tế của họ. Những người không hiểu rõ bản thân thường có biểu hiện như vậy. Bởi vậy, không ngừng học hỏi chính là một trong những cách giúp bạn nâng cao khả năng nhận thức về bản thân.

    10. Tập luyện. Tập luyện. Và tập luyện.

    Bạn có thể đọc rất nhiều về sức mạnh của việc hiểu bản thân. Nhưng một khi bạn không bắt tay vào hành động thì mọi thứ sẽ chỉ nằm trên trang giấy. Chúng không thể bước vào cuộc đời và trở thành một phần của bạn. 

    Nếu như 10 cách là quá nhiều, hãy chỉ chọn cho mình một cách duy nhất. Điều tôi muốn nhấn mạnh ở đây là bắt đầu đã là một điều tuyệt vời. Nhưng nếu bạn không “keep going” bạn vẫn có thể tụt lùi lại phía sau. Và bạn có thể mất đi tất cả những gì bạn cố gắng. Hy vọng những câu nói truyền cảm hứng dưới đây sẽ giúp bạn có động lực mỗi ngày. Mong rằng bạn không bỏ cuộc trên hành trình “tôi đi tìm tôi” của mình.

    Những lời nói truyền cảm hứng cho bạn thêm hiểu rõ bản thân mình

    • “Tự nhận thức mang đến cho bạn năng lực học hỏi từ lỗi lầm cũng như thành công. Nó giúp bạn ngày một trưởng thành hơn.” – Lawrence Bossidy
    • “Khi tôi biết mình là ai, tôi trở nên tự do.” – Ralph Ellison
    • “Nhận thức về bản thân là khả năng nhìn nhận cuộc sống của bạn một cách trung thực mà không ràng buộc về việc đúng sai, tốt xấu.” – Debbie Ford
    • “Nếu bạn không có trí tuệ cảm xúc, không có sự tự nhận thức, không thể kiểm soát những cảm xúc tiêu cực của mình, không có thấu cảm và những mối quan hệ hiệu quả, thì bất kể bạn có thông minh nhường nào, bạn cũng không thể tiến xa được.” – Daniel Goleman
    • “Mọi thứ khiến chúng ta khó chịu về người khác cũng có thể giúp chúng ta hiểu rõ bản thân mình.” – Carl Jung
    • “Tôi nghĩ nhận thức về bản thân có lẽ là điều quan trọng nhất khiến bạn trở nên thành công.” – Billie Jean King
    • “Bằng sự soi sáng từ sự tự nhận thức bền vững và sự bình tĩnh, năng lượng bên trong bạn sẽ được đánh thức và tạo ra những thay đổi diệu kỳ mà không cần bất kỳ nỗ lực nào từ phía bạn.” Nisargadatta Maharaj
    • “Khiêm tốn không phải là tự ti hay kém tự trọng. Khiêm tốn là hiểu rõ bản thân mình” – Erwin McManus
    • “Sống mà không hiểu rõ bản thân mình thì không đáng sống” – Socrates
    • “Không có sự tự nhận thức, chúng ta chỉ như những đứa trẻ nằm trong nôi.” – Virginia Woolf
    • “Sự phát triển bản thân sâu sắc nhất không xảy ra khi bạn đọc sách hay thiền định. Nó xảy ra trong cơn xung đột, khi bạn tức giận, sợ hãi, hoảng loạn. Nó xảy ra khi bạn liên tục làm những điều bạn thường xuyên làm và chợt nhận ra bạn được quyền lựa chọn”― Veronika Tugaleva

    Chúc bạn luôn “vững tay chèo” trên con đường khám phá bản thân phía trước!

    Quỳnh Đỗ – The Introvert Writer
    Write to grow, then inspire!


  • Lần cuối cùng bạn kết nối với bản thân là khi nào?

    Cuộc sống trôi đi nhanh quá khiến tôi mải miết đuổi theo. Tôi bận rộn cập nhật những điều mới trong công việc, bận rộn với việc chăm sóc con cái, và bận rộn cả với những câu chuyện của người khác. Khi rảnh rỗi một chút, tôi đọc tin tức, trao đổi với bạn bè, rồi mua sắm trên mạng. Chưa bao giờ tôi thực sự quan tâm tới việc kết nối với bản thân.

    Để rồi một hôm, tôi vô tình dừng lại trước một câu nói: “There is no Wifi in the forest but I promise you will find a better connection” (Không có Wifi ở trong rừng nhưng tôi hứa bạn sẽ tìm được một kết nối tốt hơn). 

    Hình ảnh khu rừng xanh mướt trước mắt chiếm lĩnh toàn bộ tâm trí tôi. Tôi tự hỏi mình lần cuối cùng tôi dừng lại để nghe một tiếng chim hót, cảm nhận hơi thở trong lồng ngực đang rạo rực là khi nào?

    Lần cuối cùng tôi ngồi xuống, đối diện với chính bản thân mình, để tâm trí tĩnh lặng không bị làm phiền bởi mạng xã hội, công việc hàng ngày hay lời nhận xét của khác? Lần cuối cùng tôi tự hỏi mình có ổn không, gọi tên cảm xúc của mình và chấp nhận nó như vốn có để rồi ôm ấp và vỗ về? Dường như, những việc như vậy đã lâu lắm rồi. 

    Chỉ một phút dừng lại nhưng mang đến thật nhiều ý nghĩa. Ai chúng ta cũng nên dừng lại đôi chút giữa dòng đời vội vã, để dành thời gian kết nối với bản thân nhiều hơn nữa. Vậy bạn có thể làm gì để kết nối với bản thân MỖI NGÀY?

    Thường xuyên kiểm tra cảm xúc của mình

    Có những khoảng thời gian bạn bận rộn, rất dễ dàng bạn bỏ qua cảm xúc của mình. Bạn đang bực bội, khó chịu nhưng bạn cần phải chăm sóc con nhỏ. Dù đang rất đau khổ nhưng bạn vẫn phải tiếp tục làm việc. Bạn cảm thấy chán ghét mọi thứ nhưng từ chối thực hiện sự thay đổi. Nếu nhìn kỹ lại, bạn có thể bắt gặp những khoảnh khắc như vậy trong cuộc sống của mình. Vì bạn cần phải tiếp tục bước đi, phải kiếm sống, làm gì còn thời gian để ý những chuyện khác. 

    Tuy nhiên, bạn đang bỏ qua điều quan trọng nhất, đó là bản thân. Nếu ở trong trạng thái tốt nhất, bạn sẽ có năng lượng để thực hiện mọi điều mình mơ ước. Cuộc sống trở nên có ý nghĩa hơn, đời sống tinh thần được cải thiện, phải vậy không?

    Bắt đầu từ ngày hôm nay, hãy dành một khoảng thời gian trong ngày tự hỏi: “Hiện tại mình cảm thấy như thế nào?”. Vui. Hạnh phúc. Rất buồn. Thất vọng. Chán nản. Mệt mỏi. Ghen tị. Khi nhận được câu trả lời là một trạng thái tiêu cực, có lẽ, bạn nên dừng lại một chút.

    Dừng lại tất cả những việc đã làm, cho mình khoảng 5 phút để có thể làm một điều gì đó xoa dịu cảm xúc. 5 phút không nhiều đến mức làm cho công việc của bạn bị ảnh hưởng, nhưng có thể cứu vớt cả một ngày, thậm chí cả cuộc đời.

    Ngắt kết nối 

    Mỗi khi có thời gian rảnh là tôi lại cầm điện thoại lên để kiểm tra Facebook. Nhiều khi tôi chẳng biết mục đích khi vào Facebook là gì nhưng vẫn cứ lang thang trên đó và không tài nào thoát ra được. Thi thoảng, lướt Facebook lại khiến tôi khá chán nản. Thấy bạn bè khoe thành tích này kia trong công việc, được đi đây đi đó, trong lòng tôi thoáng qua chút ghen tị

    Thực hành kiểm tra cảm xúc, tôi hiểu mình đang cảm thấy thế nào. Tôi thử ngắt kết nối để dành thời gian vào những việc mình yêu thích. Cảm giác ép buộc bản thân ngắt kết nối ban đầu thì khó chịu, nhưng sau đó lại khá thỏa mãn vì mang lại nhiều ý nghĩa. Những lúc không xem điện thoại, tôi thường đọc sách. Nhìn nhận và khám phá cuộc sống muôn nơi qua những trang sách thật sự thú vị và hạnh phúc. 

    Thiền

    Dành thời gian đối diện với bản thân trong yên lặng, đặt những lo toan bộn bề suy nghĩ sang một bên để tập trung vào hơi thở là cách tuyệt vời nhất giúp kết nối với đứa trẻ bên trong. Tác dụng tích cực của thiền thực sự to lớn đối với tinh thần con người.

    Tập trung vào từng hơi thở, cảm nhận hiện tại, loại bỏ cảm giác tiêu cực sẽ giúp bạn thư giãn. Giống như được đến với một thế giới khác, chỉ còn lại sự bình yên trong sâu thẳm tâm hồn. Thực hành thiền hàng ngày sẽ giúp bạn giải tỏa stress vô cùng hiệu quả và cải thiện đời sống sức khỏe tinh thần.

    Viết

    Là một người viết, tôi cảm thấy thoải mái nhất với cách kết nối với bản thân này. Trái ngược với suy nghĩ của nhiều người sợ viết, vì không có gì để viết hay không thể viết cho hay. Viết để kết nối chỉ đơn giản là viết ra tất cả những gì bạn suy nghĩ, một cách không phán xét. Bất cứ ai cũng có thể làm được. Chỉ có điều bạn có muốn hay không. 

    Một khi bạn bắt đầu viết, những suy nghĩ của bạn sẽ hiện diện một cách rõ ràng và chân thực nhất. Vì bạn nhìn thấy, cảm thấy, và như thể chạm đến nó. Bạn ý thức được dòng chảy tư duy của mình. Bạn biết được hoàn cảnh dẫn đến những cảm xúc đó, lý do và mong muốn của bạn khi phản ứng như vậy. Và bạn hiểu được bản thân mình hơn, cũng như dễ chấp nhận mình hơn. Nếu như cứ để cảm xúc trôi qua mà không làm gì với nó, bạn sẽ khó có thể hiểu hơn về bản thân và cải thiện chính mình.

    Dành thời gian với thiên nhiên

    Sự phát triển nhanh chóng gắn liền với việc hàng ngàn tòa nhà cao tầng mọc lên như nấm,  dần thay thế những khoảng trời xanh với thiên nhiên với không khí mát lành. Bởi vậy, dành thời gian cho thiên nhiên cũng không hẳn là điều dễ dàng. 

    Tuy nhiên, bạn vẫn có thể tạo ra những khoảng xanh cho mình. Một vài chậu cây nhỏ xinh bên góc bàn làm việc, mỗi buổi sáng bạn tưới tắm cho chúng và thì thầm trò chuyện cùng chúng. Bạn có cảm nhận được niềm vui khi những chậu cây tự mình chăm sóc đang vươn lên xanh tốt? Bạn có thấy những bộn bề được gác lại, nhường chỗ cho một cảm giác bình yên? Thiên nhiên quả là có sức mạnh diệu kỳ. Ở bên thiên nhiên, hít một hơi thật sâu, và sẵn sàng bắt đầu ngày mới, mọi khó khăn dường như trở nên dễ dàng hơn.

    Làm những việc bạn yêu thích nhiều hơn 

    Hãy hỏi bản thân rằng nếu như có rất nhiều thời gian, điều gì bạn luôn muốn làm cho chính mình? Một chuyến đi xa? Học một ngôn ngữ mới? Chơi một nhạc cụ? Hoàn thành cuốn sách còn dang dở? Thực hiện một dự án cá nhân đã ấp ủ từ lâu? Bất kể điều gì bạn thích, hãy dành thời gian làm nó nhiều hơn mỗi ngày. Như vậy, nhiều niềm vui được nhân lên, cuộc sống của bạn càng thêm nhiều ý nghĩa.

    Ngoài ra, làm những việc bạn yêu thích một cách liên tục, bạn có thể phát hiện được thêm nhiều khía cạnh tiềm năng ẩn sâu bên trong. Đến một lúc nào đó, có thể lắm chứ, chính những điều bạn yêu thích lại mang lại cho bạn nguồn thu nhập ổn định, để có thể tự do sống với những gì bạn mong muốn mỗi ngày.

    Bạn có thể thấy, những điều mà The Introvert Writer đưa ra khá đơn giản, không có gì là phức tạp. Nhưng vì cuộc sống có quá nhiều điều thứ chen ngang, khiến bạn quên mất việc kết nối với bản thân mình. Nếu bạn muốn thay đổi và yêu thương mình nhiều hơn, hãy đặt bản thân lên trước.

    Đặt những hoạt động kết nối với bản thân như một ưu tiên trong to-do list hàng ngày của bạn. Bạn có thể bỏ ra một việc bạn nghĩ rằng không quan trọng và khẩn cấp, thay thế bằng một trong những gợi ý phía trên của tôi và hoàn thành nó. 

    The Introvert Writer chúc bạn có được những kết nối với bản thân ý nghĩa mỗi ngày để luôn bình yên và hạnh phúc!

    Quỳnh Đỗ – The Introvert Writer
    Write to grow, then inspire!


  • Tự nhận thức, kỹ năng quan trọng để thành công

    Billie Jean King – vận động viên quần vợt số 1 thế giới từng phát biểu: “Tôi nghĩ nhận thức về bản thân có lẽ là điều quan trọng nhất để trở thành nhà vô địch.” Aristotle – nhà triết học vĩ đại thì cho rằng: “Biết rõ bản thân chính là khởi đầu của mọi tri thức”.

    Tất cả những nhân vật thành công trên thế giới đều là những người có khả năng tự nhận thức cao. Họ biết mình là ai, có những điểm mạnh, điểm yếu như thế nào. Hiểu được đâu là điều quan trọng với mình và hành động dựa trên giá trị cốt lõi của bản thân. Bạn có tò mò tự nhận thức là gì và vì sao nó lại đóng vai trò quan trọng đến vậy trong cuộc sống của chúng ta? 

    Lắng nghe toàn bộ bài viết trên The Introvert Writer Podcast.

    Bài viết này của tôi đã được Spiderum lựa chọn làm bài viết tiêu biểu và được chuyển thành video đăng tải trên kênh Youtube của Spiderum.

    Đã bao giờ bạn trải nghiệm những câu chuyện tương tự?

    Câu chuyện đầu tiên: Ngọc, 25 tuổi, về công việc của cô ấy.

    Ngọc gặp khó khăn trong công việc của mình. Cô cảm thấy mình luôn cố gắng nhưng không bao giờ hoàn thành hết việc. Ngày nào cô cũng bận rộn trong đống giấy tờ, cả tá thư chưa trả lời trong inbox và những công việc không tên khác. Cô mệt mỏi mỗi khi đến công sở.

    Một ngày đẹp trời, một giọng nói vang lên trong đầu Ngọc, hỏi cô rằng công việc nào khiến cô mất nhiều thời gian nhất. Ngọc cho rằng đó là khi tập hợp, xử lý các giấy tờ công nợ, điền thông tin vào một file Excel với hàng trăm sheet, và hoàn thành hồ sơ thanh toán cho nhà cung cấp. Giọng nói đó tiếp tục hỏi cô có thể làm gì để cải thiện việc này. 

    Ngọc đã ngồi xuống và nghĩ ra một danh sách những việc mình có thể làm. Ví dụ như đăng ký một khóa học Excel macros để tăng khả năng tự động hóa các đầu việc. Đặt ra những quy định về việc nộp hóa đơn chứng từ và cách sắp xếp chúng theo thứ tự cho những người liên quan để dễ tìm kiếm và phân loại. Hay yêu cầu người chịu trách nhiệm mua hàng phải tự điền đầy đủ các thông tin liên quan đến mua bán trước khi chuyển giao chứng từ cho cô.

    Câu chuyện thứ hai: Linh, 23 tuổi và mối quan hệ với bạn trai

    Linh luôn cảm thấy bất an trong mối quan hệ với bạn trai mình. Cô cảm thấy anh không quan tâm đến cô nhiều như cái cách cô muốn. Khi anh vô tình quên những ngày kỷ niệm ý nghĩa, cô hờn dỗi không thôi. Cô luôn cảm thấy khó chịu nhưng lại không bao giờ nói ra mà muốn anh phải tự biết lý do vì sao.

    Anh cũng cảm thấy mệt mỏi vì cô hay giận dỗi vô duyên vô cớ. Sau nhiều lần cố gắng làm hòa không thành, anh mặc kệ cô muốn ra sao thì ra. Cô khóc vì không biết phải làm gì với mối quan hệ này trong khi cô không hề muốn buông tay.

    Một ngày đẹp trời, một giọng nói vang lên trong đầu cô: “Rút cục là mày muốn điều gì ở anh ấy?”. Cô bắt đầu suy nghĩ xem mình thực sự giận dỗi chuyện gì, cách yêu thương cô muốn là gì, một cách rõ ràng và cụ thể. Liệu anh ấy có thể biết được nếu như chính cô cũng không biết được bản thân mình cần gì và muốn gì. Sau đó, cô quyết định đến gặp và nói rõ những suy nghĩ của mình cho anh.

    Câu chuyện thứ 3: Nga, 30 tuổi, về chính bản thân mình.

    Từ bé, Nga sống trong sự so sánh của bố mẹ. Cô luôn bị bố mẹ lấy ra để so sánh với con của đồng nghiệp hay hàng xóm. “Sao mày lại dốt thế nhỉ?”. “Thằng A nó có được đi học thêm đâu mà sao nó lại học giỏi thế?” “Mày có thấy con C nhà cô Z không? Sáng nào cũng thấy nó dậy quét sân rồi mới đi học.” Hay “nhìn cái H con nhà cậu X đi, trông nó bé thế kia mà khôn ra phết, sao mày thì ngu thế hả con”…

    Bây giờ, khi đã có gia đình, cuộc sống của Nga cũng chẳng khá khẩm hơn. Bản thân cũng hình thành thói quen so sánh với người khác. Cô buồn khi con không có được chỉ số chiều cao – cân nặng “đẹp” như con người ta. Hay cô ghen tị khi bạn bè có nhà có xe cả rồi còn mình hàng ngày vẫn bận rộn chi li từng đồng từng cắc. Cô bực bội khi nghĩ đến chồng mình. Anh ngày ngày chỉ biết yên phận với công việc đến chính anh cũng chán chường nhưng không dám đổi thay? Nga luôn cảm thấy cuộc sống của mình không hạnh phúc. 

    Một ngày đẹp trời, một giọng nói vang lên trong đầu Nga hỏi cô hạnh phúc là gì? Tại sao cô luôn so sánh và cảm thấy ghen tị với người khác? Hạnh phúc của cô trông có giống như hạnh phúc của những người khác hay không? Cô bắt đầu những bước đầu tiên trên con đường tìm kiếm hạnh phúc của chính cô, chứ không phải ai khác.

    Vào một ngày đẹp trời, một giọng nói vừa lạ vừa quen đều hiện lên trong tâm trí của Ngọc, Linh và Nga đặt ra cho bản thân họ những câu hỏi. Những câu hỏi không giống nhau cho những vấn đề không giống nhau. Nhưng tất cả đều báo hiệu cho sự khởi đầu quá trình tự nhận thức của mỗi người. Sau khi những câu hỏi được đưa ra, họ trải qua quá trình nhìn lại bản thân, nghĩ ra một vài giải pháp để bắt đầu cải thiện cuộc sống. Họ vượt qua được khoảnh khắc khó khăn trong đời mình. 

    Có thể bạn sẽ thấy rằng nếu chỉ bằng vài câu hỏi như vậy, thì quá dễ dàng và đơn giản để có được sự thành công và hạnh phúc. Tuy nhiên, đây mới chỉ là sự bắt đầu cho quá trình tự nhận thức liên tục diễn ra trong suốt cuộc đời mỗi người.

    Có một điều tôi dám chắc cho cả Linh, Ngọc và Nga, đó là nếu họ biết cách nhân lên nhiều những khoảnh khắc tự vấn như vậy, con đường của họ sẽ không còn bị che khuất bởi màn sương mù dày đặc nữa. Họ sẽ sống một cuộc sống mới mà ở đó họ biết mình muốn gì, mình cần làm gì, một cách rõ ràng và cụ thể để đạt được mong muốn của mình.

    Khả năng tự nhận thức (Self-Awareness) là gì?

    Wikipedia định nghĩa tự nhận thức là trải nghiệm của một cá nhân. Đó là việc con người biết được, một cách có ý thức, về tính cách, cảm xúc, động cơ, mong muốn của bản thân. Hubspot đưa ra khái niệm tự nhận thức là khả năng tập trung vào bản thân bạn. Đó là việc những hành động, suy nghĩ hay cảm xúc của bạn phù hợp như thế nào với những tiêu chuẩn bên trong của bạn.

    Nếu như bạn ở trong trạng thái tự nhận thức cao, bạn có thể đánh giá bản thân một cách khách quan, kiểm soát cảm xúc của mình, kết nối hành động với những giá trị của bạn và hiểu một cách đúng đắn về việc những người khác nhìn nhận bạn như thế nào.

    Dr Prem Jagyasi – tác giả, cũng là diễn giả nổi tiếng cho rằng tự nhận thức là tất cả những việc đặt câu hỏi để tìm ra sự thật về bản thân, phân tích chúng, và chọn ra những điều mang lại lợi ích cho nội tâm của chính mình. Trang Psychology Today thì cho rằng tự nhận thức là khả năng nhìn bản thân một cách rõ ràng và khách quan thông qua hồi tưởng và tự suy xét.

    Tôi nghĩ rằng, tự nhận thức là hiểu về bản thân của bạn, lắng nghe tiếng lòng của bạn, biết rõ được những điều mình muốn, nhận thức được suy nghĩ và cảm xúc của mình, hành động dựa trên giá trị cốt lõi để tạo ra được cuộc sống hạnh phúc mang màu sắc riêng của bạn, chứ không phải bất kỳ ai khác.

    Theo các nhà khoa học thì khả năng tự nhận thức bắt đầu có từ khi chúng ta khoảng 18 tháng tuổi, khi đứa trẻ đứng trước gương và được hỏi đâu là cái mũi của mình. Đứa trẻ đã chỉ vào cái mũi thật thay vì cái mũi trong gương. Đó là khởi đầu của sự tự nhận thức. Sau đó nó sẽ dần dần được phát triển theo thời gian. Nhưng không phải ai cũng đạt được sự nhận thức toàn diện. 

    Tasha Eurich – một nhà nghiên cứu, tác giả sách bán chạy trên New York Times, chỉ ra rằng thực tế chỉ có khoảng 10-15% người có được sự tự nhận thức đầy đủ về bản thân. Bởi vậy, chúng ta cần cố gắng thực hành liên tục mỗi ngày để cải thiện khả năng tự nhận thức.

    Avolio và Gardner (2005) trong một nghiên cứu của mình có chia sẻ: “Tự nhận thức không phải là một điểm đến, nó là một hành trình không ngừng nghỉ khi mà chúng ta luôn luôn tìm hiểu và khai phá những tài năng độc nhất vô nhị, những điểm mạnh, mục đích, giá trị cốt lõi, niềm tin của bản thân và những điều ta mong muốn.”

    Thuyết tự nhận thức được phát triển bởi Duval và Wicklund vào năm 1972 dựa vào ý tưởng rằng bạn không phải là những suy nghĩ của bạn mà là thực thể quan sát những suy nghĩ của bạn. Khi bắt đầu giai đoạn này, sẽ có lúc chúng ta cảm thấy rất khó khăn vì nhận ra những điều mà bản thân không thích hoặc khó chấp nhận về chính mình. Đó là lúc chúng ta cần chấp nhận bản thân như vốn có và thay đổi để hoàn thiện hơn.

    Nếu như sở hữu một tư duy mở, bạn sẽ dễ dàng tiếp tục dấn thân trên con đường kiến tạo cuộc đời bạn mong muốn thay vì sợ hãi và lùi bước. Dù cho con đường đó có thể đáng sợ và đơn độc đến như thế nào đi chăng nữa. 

    Tự nhận thức bao gồm tự nhận thức từ bên trong và từ bên ngoài. Cả hai đều đóng vai trò quan trọng như nhau trong hành trình tìm kiếm và phát triển bản thân. Nếu như sự tự nhận thức từ bên trong cho phép bạn hiểu rõ bản thân mình, thì tự nhận thức từ bên ngoài làm cho bạn hiểu rõ cách người khác nghĩ về bạn.

    Từ đó, bạn có được cái nhìn khách quan về bản thân, không bị rơi vào cái bẫy quá tự tin vào năng lực của mình. Đồng thời, tự nhận thức bên ngoài cũng giúp bạn phát triển khả năng quan sát và thấu cảm với suy nghĩ của những người xung quanh.

    Những người lãnh đạo thành công thường làm chủ được khả năng nhận thức về bản thân cũng như biết tiếp thu những phản hồi của những người khác về chính mình. Họ biết cách cân đối hai điều này để đạt được những mục đích trong cuộc sống.

    Tại sao tự nhận thức lại đóng vai trò quan trọng trong cuộc sống?

    Tôi tin rằng mọi vấn đề đều bắt nguồn từ khả năng tự nhận thức. Có phải chúng ta vẫn luôn đi tìm câu trả lời cho câu hỏi làm thế nào để hạnh phúc và thành công trong công việc và cuộc sống. Thực ra đó là những câu hỏi chung chung. Bạn cần có những câu hỏi chi tiết hơn để tìm được câu trả lời tốt nhất cho chính mình.

    Đối với bản thân bạn, hạnh phúc là gì? Nó trông như thế nào? Hạnh phúc của bạn có giống như của người hàng xóm, hay của cô bạn học cùng cấp 3? Bạn định nghĩa thế nào là thành công?

    Liệu rằng với bạn thành công là phải có hàng chục tỷ đô la như Warren Buffett, hay sở hữu vài chục chiếc Ferrari, phần lớn thời gian trong năm du lịch khắp thế giới và ở những resort 5 sao đẳng cấp quốc tế? Hay chỉ đơn giản là được sống và làm những việc có ý nghĩa với xã hội, với một số tiền đủ dùng, một căn nhà đủ để ở, và kể cả không sở hữu bất kỳ phương tiện đắt tiền nào?

    Sau khi định nghĩa xong những khái niệm mang tên mình, bạn mới bắt đầu hỏi làm thế nào để mình đạt được từng hạng mục trong khái niệm đó. Và đó là khởi nguồn sức mạnh của sự tự nhận thức.

    Bất kỳ khi nào tìm kiếm câu trả lời cho mình, bạn cần phải suy nghĩ đủ sâu để hiểu rõ điều bản thân thực sự muốn. Hãy khai thác tất cả những thông tin mà bạn có, những cảm xúc của bạn, những giá trị bạn luôn trân trọng, những ước mơ và mong muốn của bạn để diễn đạt một cách rõ ràng, chi tiết nhất và chân thật nhất. Như thể bạn có thể sờ, nắm, chạm và cảm nhận được nó. Mỗi một người sẽ có một hoàn cảnh khác nhau và vẽ nên những bức tranh không giống nhau. 

    Bạn sẽ có những giá trị, những ước mơ, những khát vọng, những tiêu chuẩn riêng không hề giống bất kỳ một ai khác. Kể cả khi quyết định tìm kiếm những lời khuyên từ người khác, thì người cuối cùng phải đưa ra quyết định cũng là bạn.

    Không ai chịu trách nhiệm cho những quyết định liên quan đến cuộc đời bạn. Chỉ có bạn chịu trách nhiệm với chính bản thân mình. Bởi vậy làm bạn với bản thân là sự kết nối quan trọng bạn không thể bỏ qua. Chỉ có hiểu được bản thân, bạn mới có thể đưa ra những quyết định phù hợp nhất với bạn và mang lại cho bạn niềm vui niềm hạnh phúc như bạn mong muốn.

    Ngoài ra, tự nhận thức đóng vai trò quan trọng giúp chúng ta hiểu về bản thân mình và việc chúng ta có mối tương quan thế nào đến những người xung quanh và thế giới. Tự nhận thức không chỉ là hiểu rõ về những điểm mạnh và điểm yếu của chính mình mà còn là biết được người khác nhìn nhận và đánh giá bản thân mình như thế nào.

    Nếu như bạn là một người có khả năng tự nhận thức tốt, có nghĩa là bạn có thể đánh giá bản thân mình một cách khách quan, kiểm soát cảm xúc của mình, thực hiện những hành động tương quan với giá trị của bạn, và hiểu một cách đúng đắn việc người khác nhìn nhận thế nào về bạn.

    Tasha Eurich chia sẻ trên trang Harvard Business Review về sự tự nhận thức như sau: “Tự nhận thức dường như đã trở thành một từ ngữ thông dụng về quản trị gần đây – theo nghĩa tốt. Nghiên cứu chỉ ra rằng khi có khả năng nhìn rõ bản thân mình, chúng ta trở nên tự tin và sáng tạo hơn. Chúng ta đưa ra những quyết định sáng suốt hơn, xây dựng những mối quan hệ bền vững hơn, và giao tiếp một cách hiệu quả hơn.

    Ngoài ra, cũng hiếm khi lừa dối, bịa đặt hay ăn cướp. Chúng ta trở thành những nhân viên giỏi hơn và có được nhiều thăng tiến trong sự nghiệp. Và chúng ta cũng là những nhà lãnh đạo thành công hơn với những nhân viên hài lòng hơn về công việc cùng chuyện kinh doanh mang lại nhiều lợi nhuận hơn.”

    Caroline Forsey, cây viết của trang Hubspot cũng khẳng định tự nhận thức “giúp chúng ta trở thành một nhà lãnh đạo và một nhân viên làm việc hiệu quả hơn và hạnh phúc hơn, kết nối hài hòa cuộc sống hiện tại với những đam mê của bạn.” 

    Những lợi ích mà sự tự nhận thức đem lại cho chúng ta

    Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng, khả năng tự nhận thức đem lại cho con người rất nhiều lợi ích trong công việc cũng như cuộc sống. Trong bài viết hạn hẹp của mình, tôi muốn đưa ra một vài lợi ích sau đây: 

    • Phát triển kỹ năng (Skills Development): Cải thiện khả năng tự nhận thức giúp chúng ta biết được mình muốn gì, theo đó phát triển những bộ kỹ năng phù hợp với giá trị bản thân để có lợi thế hơn trong công việc và cuộc sống.
    • Làm việc hiệu quả (Productivity): Cải thiện khả năng tự nhận thức giúp bạn biết đâu là ưu tiên trong cuộc đời mình và tập trung vào nó, đồng thời loại bỏ được xao nhãng giúp cho làm việc hiệu quả năng suất hơn.
    • Hạnh phúc (Happiness): Cải thiện khả năng tự nhận thức, bạn xác định được những giá trị cốt lõi của mình, nhờ đó kết hợp hài hòa hệ giá trị đó với những quyết định trong cuộc sống khiến bạn thỏa mãn hơn và hạnh phúc hơn
    • Những mối quan hệ tốt đẹp (Better Relationship): Cải thiện khả năng tự nhận thức, bạn ý thức hơn về cách nhìn của người khác đối với bản thân, khắc phục những điểm chưa tốt trong mối quan hệ với người khác, nhờ vậy mối quan hệ sẽ trở nên bền chặt hơn
    • Khả năng thấu cảm (Empathy): Cải thiện khả năng tự nhận thức giúp bạn biết chấp nhận bản thân mình, nhờ đó mà dễ dàng cảm thông với người khác.
    • Khả năng lãnh đạo hiệu quả (Effective Leadership): Cải thiện khả năng tự nhận thức giúp bạn ý thức về chính mình đồng thời đón nhận những phản hồi từ người khác. Bạn sẽ trở thành nhà lãnh đạo được sự ủng hộ của nhiều người vì luôn đưa ra được những quyết định có lợi cho bản thân, nhân viên và tổ chức của mình.

    Bạn có thể thấy rằng, sự tự nhận thức mang lại rất nhiều lợi ích trong mọi mặt của cuộc sống. Tuy nhiên, cũng cần phải nói rằng hành trình giác ngộ chắc chắn sẽ có nhiều gian nan. Không cần phải nói đâu xa, để viết nên bài viết này của mình, tôi cũng phải trải qua cả một chặng đường của tự nhận thức.

    Tự nhận thức về những điều tôi muốn mang đến cho độc giả. Làm thế nào để chia sẻ những giá trị ý nghĩa nhất khiến bạn không thể không bắt tay vào hành động? Bản thân mình đã làm những gì trên hành trình tự vấn bản thân và lợi ích mà nó đã đem lại cho cuộc sống của tôi?

    Bởi vậy, tôi hy vọng rằng bài viết của mình sẽ đem lại cho bạn những động lực nho nhỏ, đủ để bắt đầu những bước đi đầu tiên trên hành trình “tự nhận thức” vạn dặm, hướng tới một cuộc sống thành công và hạnh phúc bạn hằng ao ước.

    Quỳnh Đỗ – The Introvert Writer
    Write to grow, then inspire!